Bañoc: Kausaban

ANG kinasikatan nga pong matag bag-ong tuig mao ang pagba-o. Daw musika kini sa atong mga igdulungog. Tingali tungod kay naa sa kinaiya sa tawo ang iyang pagdayeg sa kausaban.

Sukad sa unang paghilak sa bata, makita sa ginikanan ang paspas nga pag-usab sa iyang anak, gikan sa pagkamang, paglakaw hangtod na sa iyang pagdagan. Mosugod na ang iyang kabalaka dihang mosugod na pangatarungan ang iyang anak o mosukwahi na ang mga baruganan niini sa baruganan sa iyang ginikanan. Busa alang sa uban ang kausaban lisod dawaton, labaw nang lisod sugdan o himoon. 

Ang pag-usab nato sa atong kaugalingon nanginahanglan og determinasyon. Kung magtikataas ang listahan sa bout natong usbon, hinumduman nato nga magkabug-at ang hagit sa pag-usab. Kung imong ilista nga di ka na moinom, mosigarilyo, mosugal o magsige ug pangutang apan nahuman na lang ang tuig wa pa gyud kay natuman diha sa imong mga lista, nag-usik ka lang diay ug oras paghimo ug listahan.

Apan kinsa man diay ang kasagarang mo-survive? Matud pa, ang mo-survive dili ang kinakusgan o ang kinaintelihente, apan siya nga makamaong mopaangay. Siya nga modawat sa kausaban.

Kung ang atong kaugalingon ang atong usbon, mahimong mosunod ang uban. Hinumdumi nga dunay mga tawo nga sa hilom gihimong Biblia ang imong kinabuhi. Ang sayop nga imong gihimo mahimo nilang masawo. 

Kung usa ka nga lider, usahay maaghat ka nga moimplementar ug mga kausaban. Apan ang kausaban dunay nakatapot nga risgo.

Matud ni Woodrow Wilson, “Kung bout ka makabaton ug mga kaaway, suwayi pag-usab ang usa ka butang.”

Busa mahinungdanon gayud tun-an ang pag-implementar sa kausaban.

Daghan kanato nagpuyo sa atong gitawag nga comfort zone. Nahadlok mosuway sa mga bag-ong butang, ug padayong naghupot sa mga pagtoo nga nawad-an na ug kapasikaran. Di makamaong mobuhi sa kagahapon kay lagi kuno way siguro ang ugma, kinalimtan nga ang karon mahimo nang kagahapon ugma.   

Kung way mausab, wala untay mga alibangbang. Di ang alibangbang nga pulitiko ang akong bout ipasabot apan ang matahom sud-ongon nga alibangbang diha sa mga hardin. Kung way mausab, magpabilin unta tang tanan sa mga langub. Kung way mausab, magpabiling kusog ang mohari ug dili ang rason.  

“Ang kinamagul-anon nga tawo sa kalibutan mao siya nga nahadlok sa kausaban.”

(birada_ruphil@yahoo.com)