Roldan: High heels ug bikini sa mga Lumad?

Friday, August 26, 2011

NAHUMAN na gayud ang gikahinaman nga 26th Kadayawan Festival. Sa kinatibuk-an nagmalampuson ang maong pangilin sa halos tanang nakasaksi bisan tuod giulan ang hapon sa Indak-Indak sa kadalanan.

Nagpakita na usab kini nga malinawon ang Mindanao bisan tuod sa mga report sa panagsangka sa mga armadong grupo, pagpamomba, pagpamutol sa liog ug uban pa. Ang katapusang balita mao ang pagpamomba sa convoy ni Maguindanao Governor Esmael Mangudadatu sa Tacurong City.

Have something to report? Tell us in text, photos or videos.

Sa gihapon daghang huni ug mabulukon kaayo ang pangilin. Nagbaha ang mga bulak ug tanum apan medyo nihit ang kinaham nga prutas sama sa durian, rambutan, mangosteen ug lanzones. Lahi sa niaging Kadayawan diin nagbuntaog ang prutas nga gikan sa bisan asang lugar sa Davao. Ang kilo sa durian mokabat gihapon sa Php50-80 bisan sa semana sa Kadayawan di pareha kaniadto nga Php25-35 ang kilo. Naay eat-all-you can sa prutas nga tag-Php99 apan gisagulan kini og mangga, pomelo ug pinya.

Paborito gihapon ang Waling-waling ug mga bulak pambalay lakip na seedlings sa mga prutas nga makatabang sa kinaiyahan ug sa pagpamenus sa carbon. Mangandam na ang katawhan sa Davao tungod kay sa dili madugay matukod na dinhi ang coal-fired power plant kay bisan kon gitawag kini sa Aboitiz nga clean coal technology, aduna gihapon kini epekto sa kinaiyahan.

Ang Kadayawan usa ka kasaulogan sa kinabuhi. Malipayon ako nga gipadayon kini sa mga tig-organisa ug ang pagtawag niini nga "The King of Festivals" alang sa kultura ug kinaiyahan.

Apan dili tanang panghitabo sa Kadayawan nindot. Naay mga inilang personalidad ug mga non-governmental organizations nga nakasaway sa gipahigayong Hiyas sa Kadayawan nga niliko daw kini sa tinuod nga konsepto sa Kadawayan. Matud pa ni Konsehal Angela Librado-Trinidad nga nahimo nang ordinaryong beauty pageant ang Hiyas. Nisipok ang ulo ni Trinidad sa gikataho nga nihilak kuno ang usa ka kandidata tungod kay gipugos nga gipasul-ob og high heels. Tungod kay di kaya nga mag-high heel, nagtiniil na lang gyud ang dalaga.

Gisaway usab sa mga NGOs ang mga organizers sa pagpasul-ob sa kanhi Hiyas 2010 og sinina nga mora'g artista ug pinalansa pa ang buhok sa panahon sa koronasyon nga lahi kaayo sa iyang mga litrato nga sul-ob ang iyang sinina sa tribong Ata nga gipapilit palibot sa dakbayan.

Nahimong komersyo na ang Hiyas ug mora'g namaligya sa lawas sa babaye inay nga ipakita ang maayong kultura ug kakayahan sa mga babayeng lumad. Nahadlok ang mga NGOs nga basin may Best in Gown ug Best in Bikini Competition na sa sunod nga Kadayawan kay karon may Miss Photogenic ug Miss Face of the Night awards man.

Para kanako may basihan ang kabalaka sa mga NGOs ug mga kababayen-an. Di ikalimod nga ang nagmalampuson karon ang pagpaapil sa komunidad sa Moro sa Hiyas ug Kadayawan dili nila ginabuhat.

Nidaug karong tuiga si Rahimo Usman,16 anyos nga Maranao nga estudyante sa nursing sa San Pedro College. Aduna usab mga kandidata nga gikan sa tribong Maguindanao, Tausug, Kagan, Obu Manuvu, Bagobo Tagabawa ug Ata. Unta lantawon kini sa mga organizers ug sa mga opisyal sa dakbayan sa Davao.