 |
Lunes, Septiyembre 1, 2008 |
Obenieta: Dugo, singot, sip-on
Myke U. Obenieta
Pungko-pungko
AMBOT duna ba’y kigol nga niuntol sa paghinumdom ug pagsaulog sa National Heroes Day bag-ohay lang. Bitaw, naa man gani uban nga wa’y kihol ug wa kamatikod sa adlawng natwhan sa ilang minahal. Unsa na kaha nang pagpatay-og sa handurawan pinaagi sa paggahin og panahon sa pamalandong alang sa mga tawong nagtingkagol na ibabaw sa ilang bantayog.
Angkonon na lang nato nga kasagaran wa gyod taw’n ta’y kalainan sa mga utitod nga gaayo rang gimok og subay-subay sa katam-is sa ilang kaagi (bisan tuod paet kasagaran ang ilang gidangatan gukod ug kab-ot sa ilang bulawanong tinguha nga labaw pa sa kaugalingong katagbawan.)
Sayon hunahunaon apan lisod buhaton. Pananglitan, ang pagtagana ug pagtugyan sa kaugalingon alang sa kaayohan ug kaluwasan sa kadaghanan.
Kay dili ba mao ni hinungdan nganong ang pagkabayani kasagaran anha ra masinati, sa libro, komiks, ug sine? Bisan kadtong kunot na kaayo lakip ang kasingkasing susama ra sa usa ka batang wa’y buot sa iyang pagtuo: Ang gahom nga gipalig-on sa katakos, kakusgan ug kaligdong layo ra sa tinuod ug duol ra sa pantasya. Ay, suyawi ra’g pangutana sa tanan nga igmat ug lurat kaayo ang kahimatngon kon silang Superman, Spider-Man ug uban pa mao’y hisgotan
Lagmit gisaulog gihapon ang National Heroes Day sigon sa naandan: pinaagi sa buwak-buwak sa dila ug pisik-pisik sa laway sa atong mga kadagkoan. Mora bitaw’g kinahanglan pang buhion silang Lapu-Lapu, Rizal, Bonifacio, Aquino, ug uban pa aron inaton ilang atay sukad sila giila ug gipahinungdan nga mao’y itawag sa mga kadalanan nga nagyagaw sa aso ug abog. Ug—pustaanay pa—wa’y duha-duha nga gipalanog na pod ang ulog-ulog ngadto sa mga Overseas Foreign Workers (OFW) isip mga “bag-ong bayani” sa nasod.
Kon buot hunahunaon, nagkamuritsing na baya unta ang panid sa atong kaagi lakip ang inadlaw nga pamantalaan sa pagpadayag nianang lunop sa dugo, singot, ug sip-on sa pag-antos sa atong mga bayani.
Apan, pastilan, katol gihapon kaayo ang kigol samtang padayong nangamras kining pangutana, bahaw na kaayo apan nangalisngaw gihapon sa wa’y katapusang panghupaw: Nganong nagkagusbat man gihapon ang kahimtang sa atong nasod? Nganong ang kasamok ug kapit-os padayon man gihapong gaanino sa kahayag sa atong pagsubay kunohay sa mga sanglitan sa National Heroes Day? Nganong ang mga binuhatang hinanggaw sa mga bulay-og ug mga baga’g nawong mao man gihapo’y gabansiwag sa atong kahimatngon matag karon ug unya?
Dayag nga mora’g dugay pa gyod tang tungas ini padulong sa tumoy sa atong katilingbanong pangandoy. Naa ra pod nato kon magpadala ta sa hangak nga kabudlay sa kahigawad kun konsimisyon, ug igo na lang mohunong sa paglaom nunot sa kalaay sa pagminghoy.
Bitaw, pasagdi nga magmalinawon ang mga bayani. Labing mapasidunggan nato ang ilang binuhatan kon takos pod tang manguros sa pagtuo nga kita ra ug wa’y laing makaluwas sa atong kaugalingon. Na hala, patulo pa!
(geemyko@gmail.com)
(Septiyembre 1, 2008 isyu)