USA sa mga nag-unang agenda karon sa atong Kongreso mao ang pagpabalik sa silot kamatayon. Sa tinuod lang, kita ang nahimong kataw-anang nasud sa kalibutan. Ngano? Tungod kay way klarong baruganan o desisyon kon maayo ba ang silot kamatayon nga ipahamtang sa tawong makasasala.

Human mawagtang ang atong 1935 Constitution, giwala na sa atong 1987 Constitution ang silot kamatayon, apan gibalik pag-usab sa panahon ni Presidente Joseph Estrada, ug niadtong tuig 2006 sa panahon ni Presidente Gloria Macapagal Arroyo, giwagtang na usab. Ug karon panahon sa administrasiyon sa atong Presidente Rodrigo Duterte gusto na usab ibalik sa Kongreso.

Usa lang ang tumong niini, tungod sa kahadlok maminus-minosan ang paghimo og dagkong krimen tungod kay silot kamatayon ang ipahamtang kanila kon mahukman na sila sa korte.

Apan pinaagi sa survey nga gihimo, mas milabaw pa ang gidaghanon sa mga dagkong krimen nga silotanan sa kamatayon. Ang buot ipasabot, wala mahadlok ang tawo nga maghimog dagkong krimen bisan pa kon anaa na ang silot kamatayon?

Unsa may buot ipasabot sa extra-judicial killings? Pagpatay nga wala gitugot sa atong balaod, pero wala man tay balaod karon nga nagtugot sa legal nga pagpatay? Ila pang paspasan sa pag-approve sa Kongreso ang pagbalik sa silot kamatayon, pero nagpadayon na ang adlaw-adlaw nga pinatyanay?

Kinahanglan pa ba nga ibalik ang silot kamatayon nga adlaw-adlaw tagnapulo ngadto sa 15 ka mga tawo man ang mangligdas? Unsa pa may kinahanglan sa judicial killings nga nia man ang extra-judicial killings?

Kon mahimo nang legal ang pagpatay, ug lima ka tawo ang mabitay kada-adlaw, lupigon sa illegal nga pagpatay kay napulo ngadto sa 15 man ka tawo ang mangamatay kada adlaw, di ba? Nan, unsa pa may kinahanglan nga ibalik pa ang silot kamayon nga sige naman ang patay karon?

Ikaduha, ang kasagaran nga mabitay kon mahibalik na ang silot kamatayon mao ang mga pobre nga dili makabayad og mga maayong laki nga abogado.

Tan-awa ra god ang mga pobreng mga pusher kon masakpan diha-diha silotan dayon sila sa kamatayon, apan kon ang mga drug lords maoy masakpan, manggawas ang mga maayong laki nga abogado. Unsay mahitabo? Dalhon sila sa National Bilibid Prison ug didto bilangguon diin magpadayon ang ilang negusyo nga pagbaligya sa ginadili nga druga, konsabo ang mga jail guards, labaw sa tanan ang mga way hinungdang Department of Justice secretary.

Sakit man pamaninawon pero mosugot ka o dili mao gayud ni ang kamatuoran, dili patas ang tratamento sa atong hustisya, dali kabliton ang gatilyo sa pusil kon pobre ang makasala, pero bikogan ang tudlo sa mga pulis pagkablit sa gatilyo sa ilang armas kon drug lord ang ilang kaatubang.

Kamo daw dunay dakong bahin sa kita sa druga gikan sa mga drug lords lalim ba? Ingon niini ang atong maut nga sistema sa hustisya. Nanghinaut kita nga mareporma kini ning panahon sa atong Presidente Rodrigo Duterte tungod kay kabag-ohan man ang tumong sa iyang administrasyon.