BIRTHDAY ni Jose Rizal sa miaging semana. Usa siya ka versatile nga tao. Opthalmologist, poet, magsusulat ug kahibao mosulti ug sobra ka beinte nga languages.

Chessplayer pud ni siya. Moduwa siya bisan asa kung makalugar. Wa siya gipili bisan mga guardia civil. Sa iyang travel sa barko ug tren, gaduwa siya sa mga pasahero. Sa Germany gaduwa sad siya sa mga estudyante. Gi konsider siya sa mga historians nga primerong master sa Pilipinas.

Makita ang lamesa nga iyang giduwaan ug chess sa Calamba, Laguna ug ang chess set nga siya mismo maoy gabuhat, Ang chess set nay mga lungag para ang mga piysa para dili mahulog kay gaduwa siya sa barko ug sa tren inig biahi niya.

Si Angel Hidalgo ni lecture adtong 74th anniversary sa martyrdom ni Jose Rizal sa shrine sa Dapitan City nga si Rizal mahilig sa chess. Si tio nia Leoncio (anak ni Narcisa Rizal ug Antonino Lopez) maoy testigo ani sa “Reminiscences of the Only Three Living Nearest Kins of our National Hero.”

Misulti pud si Hidalgo nga ilado si Rizal nga maayong moduwa og chess adtong panahuna.

Sa una dili pa advanced ang mga opening theory sa chess. Ang opening nga posibli gigamit ni Jose mao ang “Giuoco Piano” or the “Ruy Lopez Opening”. Ang description ni Rizal sa mga historians sa chess mao “strategist”. Ilado sad siya nga wide reader so nakahibawo siya ug tactics.

Ang first love ni Rizal mao si Segunda Katigbak, Inig bisita niya usahay maabtan sad si Manuel Luz nga bisita sab. Pirme sila magduwa og chess pero mi kompisal si Rizal nga dili siya ka duwa og tarong kay gatan-aw si Segunda ug sige pahiyum nia.

Si Rizal ilado nga lover boy. Ang mga babaye sa iyang kinabuhi mao sila Se­gunda Katigbak, Leonor Valenzuela, Leonor Rivera, Consuelo Ortiga, O-Sei San, Gertrude Beckette, Nelly Boustead, Suzanne Jacoby and Josephine Bracken. Naa sila anak ni Bracken nga stillborn.

Mahibung jud ka ngano daghan babaye naibog nia. Gamay siya nga tao nga ang gitas.on 4 feet 11 inches. Naa gani website nga gasulat nga 4 ft 6 inches ra siya! Pandak jud. Kani ga prove nga puerte siya og personality.

Mahilig pud si Rizal og fencing ug judo. Gi challenge ni Rizal si Juan Luna ug fencing kay gi-insulto si Nelly Bousted sa Biarritz, France. Maayo gani ni-apologize si Luna mao nga wa madayon ang duel. Mas maayo man kuno sa fencing si Juan Luna.

In 1962 naa stamp nga gi-issue nga si Rizal gaduwa og chess. Gireissue pud ni ang stamp sa inauguration ni Ferdinand Marcos adtong 1965. Wala pa lain chess player sa Pilipinas nga naa sa stamp.

boypestano@gmail.com