SECTIONS
Monday, June 17, 2019
BAGUIO

Luzano: Nalpas ti eleksiyon! kontrobersiya – grabe!

Karit Ken Kayetket

ANAK ti pating...kunami la no malpas ti ani, awanen ti garami. Pimmalpak gayam daytoy a pagsasao dagiti tuodtayo no ti kallabes nga eleksiyon ti basaran. Ngamin, pudno a nalpasen ti eleksiyon...ngem ad-adu met a kontrobersiya ti imbatina. Kinapudnona, iti pannakaisursurat daytoy nga isyu ti Karit...adu pay dagiti saludsod a maiyur-urayan ti sungbatna.

Dagita man kailian ti intay sikkaruden bareng makaes-es iti sakit ti nemnem:

***

Umuna iti amin, ikararagtayo a sapay koma ta nagtungpalen dagiti kimmandidato, naabak ken nangabak...tapno akasenda aminen dagiti campaign materialsda kadagiti nagikapkapetanda. Kudos kadagiti kandidato a nakapagtungpalen...nupay adu pay dagiti agkaraiwara dita a dipay naikkat. He he...amangan ta simmadutdan nga agakas nangruna no naabakda. Saan met koma a kasta, pards, amangan ta makassuankayo babaen iti Comelec.

Sabagay...awan ti nangegtayo nga adda naglabsing iti sukat dagiti campaign materials. Ngem adu dagiti reklamo panggep iti tinnapalan ken tinnakawan kada dinnadaelan ti tarpaulin. Tsk tsk...ti imasna, no natapalan ti rupa ti maysa a kandidato, ti met rupa ti kalabanna ti nakatapal.

Natural, agresulta daytan iti apa, saan aya? Adda pay dagiti rupa dagiti kandidato ti drowinganda a kasla demonyo ken kenkoy. Adda met dagitay bigla nga agpukaw. Makitada laengen a nakasalansan iti imburnal. Ken adu pay a paspasamak iti panawen ti kampanya a kanayon a mapaspasamak tunggal eleksiyon. In short...kastatayo a talaga.

***

Napartak a naammuan ti resulta kadagiti sumagmamano a disso iti mismo a kaaldawan ti eleksiyon. Automated ngaminen, pards. Ngem kasla ad-adun sa met a disso ti nabuntog. Ta apay ngata? Saksi ti adu a botante kadagiti napasamak. Kas koma iti saan a kanen ti makina ti naisubo a balota. Adda met kano nag-hang a makina a kasla napakil ta saanen a gimmana.

Dagita dagitay maaw-awagan iti VCM wenno Vote Counting Machine. Maysa a konkreto nga ibedensiya ket ti napasaran ni sigud a Vice President Jejomar Binay. Pimmalya ti VCM idi isubona ti balotana. Saan a basaen ti makina ti butosna. Nagderetson a napan nagreklamo ni Binay iti opisina ti Comelec. Sinuktanda ti balotana.

Kalpasan iti mano nga oras, nakasubli a nagbutos. Binasan ti makina ti balotana. Ngem saan a dayta ti kayatmi a sukimaten: kuna ti Comelec a bawal a sukatan ti balota no daytoy ket madadael ken saan a basaen ti makina. Ngem apay a naikkan iti baro a balota ni B inay? Gapu kadi ta sigud a bise presidente? Kasanon dagiti gagangay a botante a kasta met ti parikutda? Saandan a naka butos. Umno kadi ken legal ti kasta a pasamak? Agam-amadkami laeng, apo.

***

Simmaruno a parikut, naammuan nga adda kano dagiti basted wenno saan a gimmana nga SD cards. Dayta tay ramit a maisaksaksak iti bakrang ti VCM tapno agkurri daytoy. No dadael ti SD, uray baddebaddekan nga ikalkag ti VCM, saan nga agnumar.

Adu ti kasta a pagteng. Ngem kuna met ti Comelec...sinuktanda agraman CVM.

Ti kayatna a sawen, adu gayam ti reserbada a VCM ken SD iti sibubukel a pagilian.

Ti laeng parikut...no adayo a disso ti ayan ti reserba ket narigat ti transportasyon, adu nga oras ti masayang iti panagur-uray dagiti botante a nakapila piman kadagiti presento.

Adu dagiti nabisinan ken naknaktangan a nagur-uray iti pannakatarimaan dagiti makinarya. Ti imasna, idi makabutosdan...grabe manen ti tensiyon iti pannakauray ti pannakaitransmitna kadagiti canvassing centers. Natural, apektado ti pakabuklan a resulta no sinno dagiti mangab-abak wenno nangabak. Ti ibedensiya ket ti matagtagiuray pay laeng (iti pannakaisursurat ti Karit) a resulta tapno maiproklaman dagiti nangabak a senador. Kaasi met dagiti adda iti puwesto a numero 10, 11, 12 ken 13.

Tsk tsk...no sibibiag laeng daydi lolok...maymaysa laeng ti inaramidna iti panagkunak: saanen a bimmutos ta awan an-anusna kadagiti kontrobersiya. Ti ngamin pilosopia daydi lolok: pagan-anum ti agpili ti kapkapnekam nga agsirbi no saurendanto met laeng...wenno takawannakanto met laeng iti udina. Sige, lolong...aginanakan amangan ta adu ti mapasurotmo iti dayta a pilosopiyam.

***

Saludsod: apay kano nga arig amin nga inendorso ni Pres. Duterte ket limsut iti “Top 12?” Dagiti umili ti rumbeng nga aganalisar iti dayta, pards. Ngamin nagkadua dayta a banag: Umuna, uray presidente pay ti mangindorso no saan met a kayat dagiti tao ti manokna, awan sirbina.

Mabalin met nga uray saan nga iyendorso ti Presidente ti maysa a kandidato no kayat ti tao daytoy, mangabak latta, saan kadi? Kuna met dagiti sumagmamano nga analyst: Nangato ti restpeto ken talekda kenni ni Pres. Digong isu a sinuportaranda ti kayatna. Kuna met ti maysa a sutil: presidente pay laeng ni Digong iti uneg ti tallo a tawen. Alangan met a mangindorso iti ammona a nakapsut a mabalin a tumbaen dagiti adda iti oposisyon.

Kunada...maymayat no dagiti kabaddungalan ken kapapelan ni Digong ti makaduana agingga iti agturpos ti takemna tapno ad-adu ti maaramidanda a serbisyo iti sangapagilian. Wen nga agpayso, pards.

No puros kontrabida ti adda iti sibay ti presidente, adda ngata maaramidanda a programa? Saan ngata a puros subang ken imbestigasyon ti mapasamak?

***

Vote Buying...adda latta, kunada. Saan san a baro a kontrobersiya daytoy, pards. Saksi ti kaadduan iti kasta a kannawidan. Nupay addad dagiti nakaskassuan kadagiti naglabas nga aleksiyon, awan met nagtungpalanna dagita a kaso. Napunas a kasla asuk.

Ngem guray, pards...apay ngata a mapaspasamak ti vote buying wenno panaggatang iti butos? Praktikal laeng ti rason: kayatda ti mangabak wenno mangullay kadagiti kabalubalda. Nangruna kadagiti nasusulinek a disso nga adu dagiti nakukurapay.

Nalaka a mapurar kano dagiti botante kadagita a disso ta ngamin ket kayatda met ti agbussog iti likud ti bisinda kadagiti naglabas a panawen. Manmano a maamyasan ti papel de bangko ti dakulapda.

Natural, kunada...nga awatendan...uray didanto met la ibutos ti nangyawat iti grasya.

Adda pay immarasaas: no nangted ni kastoy a kandidato iti sangaribu, dublien met ti kabalubalna. No adda pay kumasa, tripladon ti gatad tunggal botante. He he...natural iti kasta a kannawidan, saan nga agpangaddua iti utek dagiti umili nangruna kadagiti botante a dagiti gimmatang iti botos a tumugaw ket bumawinto tapno saan a sayang ti nagastosna. In short...agkurakotto, saan aya? Nupay saan nga amin...ngem mapaspasamak ti kasta, kabsat.

No adda ti kastoy nga eksena-pulitika....adda pay ngata ganasmo a bumutos? Tsk tsk..ti imasna ngarud, pards, ket adda met paglintegan iti pagilian a rumbeng nga agbutostayo iti naitani nga aldaw ken panawen.

Ala...kumararagtayo laengen, pards a sapay koma...iti likud ti aniaman a mantsa ti panagtakem dagiti imbutostayo...ket adda latta met koma sagrapentayo a serbisyoda iti legal a pamuspusan. Kadagiti saan a napagasatan....adu pay ti gundaway. Kadagiti napagasatan....agtalekkami kadakayo. Sapay koma ta amin dagiti kariyo...tungpalenyo. Good luck! Adios mi amor, ciao, mabalos!


VIEW COMMENTS
DISCLAIMER:

SunStar website welcomes friendly debate, but comments posted on this site do not necessarily reflect the views of the SunStar management and its affiliates. SunStar reserves the right to delete, reproduce or modify comments posted here without notice. Posts that are inappropriate will automatically be deleted.


Forum rules:

Do not use obscenity. Some words have been banned. Stick to the topic. Do not veer away from the discussion. Be coherent. Do not shout or use CAPITAL LETTERS!