SUPERBALITA CEBU

7 gidakop atol sa ‘rescue operation’ sa 6 ka menor

GIDAKOP: Si Jomar Manliquez Binag, 21, taga Compostela Valley, Davao de Oro, giyayungan sa mga pulis human siya gidakop atol sa “rescue operation” sa retreat house sa University of San Carlos (USC) sa Talamban, Dakbayan sa Sugbo. (BENJIE B. TALISIC)

TULO ka mga kaso ang ipasaka batok sa pito ka mga tawo nga nadakpan sa “rescue operation” sa kapulisan sulod sa retreat house sa University of San Carlos-Technological Center (USC-TC) sa Barangay Talamban, Dakbayan sa Sugbo sa Lunes sa buntag, Pebrero 15, 2021.

Ang pito gitumbok nga maoy nidala sa mga menor de edad dinhi sa Sugbo nga way pagtugot gikan sa ilang mga ginikanan.

Giila sa kapulisan ang pito nga sila si Benito Bay-Ao, 54, taga Talaingod, Davao del Norte; Segundo Melong, 55, taga Talaingod; Esmelito Paumba Torebawan, 19, taga Barangay White Gulaman, Bukidnon; Chad Ramirez Booc, taga San Roque, Brgy. Pagsabungan, Mandaue City; Jomar Manliquez Binag, 21, taga Poblacion, Compostela Valley, Davao de Oro; Moddie Langayed Mansumoy-at, 20, taga sityo Nalubas, taga Barangay Parmahin, taga Talaingod; ug Roshelle mae Porcadilla, taga Doroluman Arakan, North Cotabato.

Ang giingong rescue operation sa alas 11:30 sa buntag gipangulohan sa Department of Social Welfare and Development (DSWD) 7, Municipal Social Welfare and Services sa lungsod sa Talaingod, Davao del Norte, inabagan sa Police Regional Office (PRO) 7 ug Women and Children Protection Center Visayas Field Office 7.

SIMBAHAN NIREKOMENDAR



Apan giklaro sa kadagkuan sa USC sa usa ka press conference sa Lunes sa gabii nga ang Archdiocese sa Sugbo ang nirekomendar sa pagpapuyo sa Lumad nga mga menor dihang naabtan kini sa quarantine niadtong Marso 2020 sa pagsugod sa coronavirus pandemic.

Ang PRO 7 niabag sa DSWD 7 ug MSWS sa Talaingod human nidangop kanila ang mga ginikanan nga sa unom ka mga menor nga mga lumad nga Manobo.

Ang inahan sa 15 anyos nga lalake nga di magpahingalan nga lakip sa nadala dinhi sa Sugbo nalipay nga iya nang nakita pagbalik ang iyang anak human na missing og tulo ka tuig.

“Magpasalamat ko nga na kita ko da ya anak ko,” matod sa inahan.

MGA GINIKANAN

Nasayran sa mga ginikanan nga naa dinhi ang ilang mga anak human manulti ang unang batch sa ilang nahimutangan dinhi sa Sugbo.

Ningdangop ang mga ginikanan sa MSWS sa Talaingod nga mao usay nipahibawo sa PRO ug DSWD 7.

Gipahigayon gilayon ang surveillance niadtong Enero 2021 ug ang video footage gipadala gilayon ngadto sa lungsod.

Gikompirmar sa mga ginikanan nga ilang mga anak ang naa sa video hinungdan nga nanglarga gilayon sila sa Sugbo ubos sa pag-abag sa pinansyal nga aspeto sa Kagamhanan sa Lalawigan sa Davao del Norte.

Ang mga ginikanan nagkauyon nga mopasakag tulo ka mga kaso batok sa pito.

Kini mao ang kidnapping with serious illegal detention, kalapasan sa Republic Act (RA) 9208 kun Anti-Human Trafficking in Persons Act OF 2003 ug kalapasan sa Republic Act 7610 kun Special Protection of Children Against Abuse, Exploitation and Discrimination Act.

GIDALA



Matod ni Police Brigadier General Ronnie Montejo, hepe sa kapulisan sa Central Visayas, nga ang mga ginikanan nibutyag kanila nga ang ilang mga anak gidala sa “Salugpongan Ta’ Tanu Igkanogon Community Learning Center” niadtong 2018.

Wa na masayod ang mga ginikanan sa nahimutangan sa ilang mga anak hangtod nga ang mga kuyog niini dinhi sa Sugbo nisumbong kanila niadtong miaging Enero.

Gidugang ni Montejo nga ang Salugpongan nga grupo gipadagan sa komunistang grupo, diin ilang gipanghaylo ang mga batan-ong lumad sa Talaingod aron batokan ang gobyerno.

Giingong nangayo sila og donasyon gamit ang indigenous minors alang sa giingon nila nga tunghaan sa mga lumad.

Sila usab ang giingong breeding ground sa recruitment sa underground movement diin ang ilang target ang mga lumad nga sayon lang hayluon aron batokan ang gobyerno.



‘GIHASI’ SILA

Apan ang usa sa mga lider sa lumad nga si Bay-Au nangatarungan nga niabot sila sa Sugbo niadtong 2018 tungod sa pagpanggukod sa gobyerno sa grupo sa mga Lumad.

Ang mga tunghaan sa ilang lugar gipasirado sa Department of Education (DepEd).

Dinhi sila sa Sugbo nangayo og pakitabang aron mapadayon ang nasugdan nga pagtuon sa kabataan.

“Naa mi diri tungod kay gipasirad-an man gud sa departamento (DepEd) ang among eskwelahan, apil ang mga military ug gipaguba ang among eskwelahan maong ang among kabataan nagpadayon sa pag-eskwela diri sa Cebu,” matod ni Bay-Au.

Gitakdang manguli na unta sila niadtong Abril 2020 apan naabtan sila og lockdown ug wala na sila makalarga.

Wa usab sila mahatagi og letter of acceptance sa ilang barangay nga maoy nakaingon nga natanggong sila sa pagpapauli.

SUPORTA

Sa ilang hiniusang pamahayag, ang Archdiocese sa Sugbo, Societas Verbi Divini (SVD) ug USC, ilang giabagan ang mga Lumad sugod sa Marso 2020 human naabtan sa lockdown sa Dakbayan sa Sugbo.

Gipapuyo sa SVD sa retreat house ang mga Lumad ug kaubanan tungod sa pagsuporta sa SVD sa Archdiocese of Cebu-Commission on Social Advocacies (Soca) project sa bakwit school program sa Save Our Schools (SOS) Network, .

“After being locked down, the SVD community has since sheltered the delegation at its retreat house, providing them with affordable accommodation, and allowing them the use of its facilities,” nagkanayon ang pamahayag.

Dihang nilugak na ang quarantine restrictions, ilang giplano ang pagpauli sa mga Lumad, uban na ang mga menor sa Mindanao.

Human mahingpit ang rekisitos sa pagbiyahe, unang upat ka mga menor nakauli sa Mindanao.

Laing batch unta nga naglakip na sa unom ka mga menor ang manguli usab unta karong semanaha, busa wa na kinahanglana pa ang “rescue operation.”

“It, thus, came as a surprise that reports about minors being being ‘rescued’ surfaced today. While Cosa mentioned that some parents were coming over to fetch their children, it did not dawn on us that parents’ visit will necessitate the presence of policemen,” dugang sa pamahayag.

“The presence of the lumads in the retreat house was for their welfare and well being,” busa wa na kinahanglana pa ang rescue, pagpasabot sa pamahayag.

Kasamtangan nga gipahimutang ang mga bata sa Social Welfare and Services sa kagamhanan sa Siyudad sa Sugbo.

Matod ni Anecita Suico, social welfare officer 3 sa Kagamhanan sa Siyudad sa Sugbo, nga ipaubos nila sa interview ang mga bata samtang giandam na usab ang hinabang nga makauli sila sa ilang probinsya.

“Makatabang siguro mi bisan sa limited nga assistance nila considering sa bulk of assistance sa mga residente sa Cebu City,” matod ni Suico.

Gidepensahan usab niya ang presensya sa mga pulis.

“During sa mga rescue operations mag-una gyud na ang social worker nya mosunod ang mga pulis. I think we need the police for our safety and security,” dugang ni Suico. (AYB, BBT, GPL)

VIEW COMMENTS
DISCLAIMER:

SunStar website welcomes friendly debate, but comments posted on this site do not necessarily reflect the views of the SunStar management and its affiliates. SunStar reserves the right to delete, reproduce or modify comments posted here without notice. Posts that are inappropriate will automatically be deleted.


Forum rules:

Do not use obscenity. Some words have been banned. Stick to the topic. Do not veer away from the discussion. Be coherent. Do not shout or use CAPITAL LETTERS!