Tungod sa ilang kasungian sa presyo sa tubig nga wala masulbad, mahimong maapektuhan ang suplay sa tubig nga giapud-apod sa Metropolitan Cebu Water District (MCWD) sa duha ka mga siyudad ug tulo ka mga lungsod sa Metro Cebu kon ang bulk surface water supply provider niini, ang Cebu Manila Water Development Inc. (CMWD), mohunong sa ilang operasyon sa Luyang River sa lungsod sa Carmen sa amihanang Sugbo.

Ang kasungian nitumaw human si Cebu Provincial Board (PB) Member Glenn Anthony Soco (Cebu, Sixth) sa usa ka resolusyon niadtong Lunes, Enero 9, 2023, nibasura sa “absurdly low” rate nga P24.59 kada metro kubiko sa tubig nga gisingil sa joint venture firm sa Kapitolyo nga CMWD sa MCWD sulod sa 20 ka tuig.

Matud ni Soco nga sa ubos nga rate, ang CMWD dili maka-remit sa gikontrata nga 19.29 porsiyento nga rate sa pagbalik sa Cebu Provincial Government, nga makalapas sa mga termino sa ilang joint investment agreement.

Ang mga kustomer sa MCWD, ilabina ang mga tag-iya sa mga balay sa Compostela, Liloan, Consolacion, Lapu-Lapu City ug pipila ka bahin sa Mandaue City, makasinati sa epekto kon mohunong ang CMWD sa paghatag og tubig sa MCWD, matud ni Minerva Gerodias, tigpamaba sa MCWD.

“Our officials in the production department and our general manager have met to discuss what we can do to help cushion the impact should CMWD stop producing water to MCWD. One option we are possibly taking is to talk to our other bulk water suppliers like in Lusaran and convince them to increase their daily production,” matud ni Gerodias sa SunStar Cebu.

Laing option nga mahimo sa MCWD, dugang ni Gerodias, mao ang pagpalit og dugang tubig sa desalinated bulk water suppliers sa Mandaue City ug Lapu-Lapu City.

Niadtong Disyembre sa miaging tuig, ang MCWD nipirma og P21 bilyunes nga kantidad sa deal sa duha ka mga desalinated bulk water supplier.

Si Gerodias niingon nga ang Mactan Rock Industries Inc., usa sa duha ka desalinated bulk water suppliers nga gikontrata karon sa MCWD, magsugod na sa paghatud og desalinated water karong tuiga.

Dason ni Gerodias nga laing kapilian mao ang paghatod og tubig ug pag-inject sa mga lugar nga maapektuhan kon mohunong ang CMWD sa ilang operasyon.

Hinuon, giangkon niya nga ang tubig nga gihimo sa ilang mga bulk water supplier dili paigo aron ilisan ang 35 milyunes ka litro matag adlaw nga gisuplay sa CMWD ngadto sa MCWD.

ALIBYO

Niadtong Lunes, Enero 9, 2023, ang mga sakop sa PB, sa usa ka resolusyon, nihatag og awtoridad kang Gobernador Gwendolyn Garcia sa paghimo sa tanang gikinahanglang lakang aron mapanalipdan ang interest sa Probinsiya kalabot sa 2012 joint venture agreement (JVA) nga gisudlan sa Probinsiya ug sa Manila Water Consortium Inc. nga nagmugna sa ilang joint venture investment firm nga CMWD.

Tumong sa maong resolusyon nga tugotan si Garcia sa pagkorihir o pag-ayo sa bisan unsang mga kalapasan nga nahimo sa JVA nga makabutang sa Kagamhanang Probinsiyal sa disbentaha.

Sa iyang resolusyon, gikwestyon ni Soco ang bulk water supply contract tali sa CMWD ug MCWD, nga niingon nga ubos ra kaayo ang presyo ug walay escalation clause.

Matud sa ilang deal, ang CMWD mosuplay sa MCWD og 35 milyunes ka litro nga tubig matag adlaw sulod sa 20 ka tuig sugod sa 2015 nga walay pagsaka sa presyo sa kontrata niini.

Gikwestiyon usab ni Soco ang P24.59 matag cubic meter rate nga gipaningil sa CMWD sa MCWD sa dihang ang water distributor nagbayad og bulk water supply firm nga JE Hydro ug Bio-Energy Corp. og P65 matag cubic meter sa tubig gikan sa Barangay Lusaran, dakbayan sa Sugbo.

Ang P1.2 bilyon nga Lusaran Bulk Water Project nga makahatag og 20 milyunes ka litro nga tubig kada adlaw sa MCWD pormal nga giinagurahan niadtong Disyembre 2022.

Apan si Gerodias niingon nga ang P24.59 nga rate sa CMWD charges sa MCWD nitumaw sa dihang nagnegosasyon pa ang duha niadtong 2012.

Si Gerodias nagkanayon nga niadtong higayona, ang MCWD gusto nga mobayad sa CMWD og P14 matag cubic meter base sa gasto sa produksiyon niadtong tungora.

Hinuon, ang MCWD nakahukom nga uyonan ang proposal sa CMWD nga P24.59 tungod kay ang ilang kontrata nag-ingon nga ang presyo dili mosaka sa gidugayon sa kontrata, matud ni Gerodias.

Niadtong Septiyembre 30, ang CMWD, atol sa tigom sa mga opisyal sa Kapitolyo, nisugyot nga usbawan ang presyo sa kontrata gikan sa P24.59 ngadto sa P80 matag metro kubiko.

Sa usa ka sulat nga pinetsahan og Nobiyembre 22, 2022, ang MCWD, pinaagi sa general manager niini nga si Edgar Donoso ug manlalaban Jose Daluz III, chairman sa board of directors, niingon nga nagkauyon sila nga i-adjust ang ilang kasamtangang presyo sa kontrata epektibo niadtong Enero 1, 2023, apan ang kantidad wala pa ibutang. (JKV)