MOKABAT sa P10 bilyunes gikan sa pork barrel sa 23 ka mga kongresista ug lima ka mga senador nihipunta sa mga peke nga non-government organizations. Kay mini man ang mga organisasyon, niresulta kini sa mga gitawag nga “ghost projects,” mga proyekto nga naa
ras papel pero way makita.
Tungod niini, daghang mga magbabalaod ug bisan gani ang Catholic Bishops Conference of the Philippines, ang gamhanang kapunongan sa mga obispo, gustong wagtangon na ang pork barrel nga ginganlan sa General Appropriations Act or Priority Development Assistance Fund (PDAF).
Apan supak sila si Quezon City Rep. Feliciano Belmonte Jr. ug Mandaluyong Rep. Neptali Gonzales II nga wagtangon ang PDAF kay makahatag kinig proyekto sa mga lugar nga di madiparal o di makit-an sa nasudnong kagamhanan.
Matod pa sa duha ka mga beteranong magbabalaod, ang PDAF ra ang bugtong paagi nga makakuhag pundo kadtong mga lugar, ilabi na sa mga probinsya, nga nahikalimtan sa gobyerno nasyonal. Kon way pork barrel, kadto rang duol sa luwag maoy mahatagan og mga
proyekto.
Apan sayon ra ba ang pagwagtang sa PDAF?
Angay natong masayran nga ang PDAF wa ibutang sa atong Batakang Balaod. Naa ra kini sa tinuig nga nasudnong budget, ang General Appropriations Act (GAA). Ug kinsa man ang mopreparar sa GAA? Ang executive department, ang Malacañang.
Ang Section 22, Article VII sa 1987 Constitution nagkanayon, “The President shall submit to the Congress within thirty days from the opening of every regular session, as the basis of the general appropriations bill, a budget of expenditures and sources of financing, including receipts from existing and proposed revenue measures.”
Kon ang budget adto magsugod sa executive department, di na kinahanglan pang mopasar og balaod aron sa pagwagtang sa PDAF. Sayon kaayo kining wagtangon sa Presidente kon gusto niya. Ang iya lang buhaton mao nga di niya iapil ang PDAF sa mga kongresista ug mga senador sa gipreparar nga GAA nga isumiter ngadto sa Kongreso.
Apan dunay mga magbabalaod, sama ni Senador Tito Sotto, nga nabalaka nga hayan modangop ang mga magbabalaod sa “budget insertions” kon wagtangon ang PDAF. Mahimo ba kini?
Ang Sec. 25, paragraph 1, Art. VI sa 1987 Constitution nagdili sa Kongreso sa pagpasaka o pagdugang sa budget nga girekomendar sa Presidente.
Gidasonan pa kini sa Sec. 24, Ch. 4, Bk. VI, EO 292 (1987 Administrative Code) nga nagkanayon, “The Congress shall in no case increase the appropriations of any project or program of any department, bureau, agency or Office of the Government over the amount submitted by the President in his budget proposal.”
Kon wagtangon ang pork barrel, ang mga magbabalaod adto na magyampungad sa Malacañang samtang gipreparar ang budget. Kadtong magduka-duka lang o matug gyud, way project.
Way project, way kikik.
(Ang atong paghisgut-hisgot mahitungod sa balaud madungog na matag karon ug unya sa mga tampo nga dunay punto legal ngadto sa tulomanon nga “Alang Kanimo Kapuso” nga gisibya gikan sa ala-una ngadto sa alas dos sa hapon sa sibyaan DYSS Superadyo sa RGMA network.)
