Giangkon ni Mayor Nestor Archival nga nagpabiling hagit ang hingpit nga pagpatuman sa waste segregation policy sa Marso tungod sa nagpadayong problema sa mga labayanan sa basura sa Dakbayan sa Sugbo.
Sa usa ka interview niadtong Martes, Pebrero 24, 2026, gibutyag ni Archival nga bisan kon naningkamot ang siyudad sa paglahi sa mga malata ug di-malata, nababagan kini tungod sa kakuwang sa klaro nga labayanan.
Dugang niini, wala na tugoti ang Sugbo sa paglabay sa Asian Energy facility sa Barangay Polog, Consolacion sukad niadtong Pebrero 20 tungod sa isyu sa bayad.
Wala pirmahi ni Archival ang memorandum of agreement nga unta maglugway sa paglabay didto hangtod Marso 31 tungod kay puno na ang maong pasilidad sa upat ka ubang lungsod.
Sa pagkakaron, ang basura sa dakbayan gidala ngadto sa San Rafael Landfill Corp. sa Lungsod sa Aloguinsan.
Matod ni DPS head John Paul Gelasque, moabot sa 25 ka mga garbage truck ang mobiyahe kada adlaw gikan sa transfer station sa Pond A, South Road Properties (SRP).
Apan nabalaka ang City Council sa pagsaka sa gasto.
Bisan pa niini, gipahinumdom ni Archival nga ang pagbahin-bahin sa basura mao ang long-term nga solusyon.
Kon hingpit nang mapatuman ang “No Segregation, No Collection” policy, pamultahon og P1,000 ug upat ka oras nga community service sa unang kalapasan
Sa ikaduha P2,000 ug ikatulo ug mosunod P5,000 nga multa o pagkabilanggo hangtod sa unom ka bulan.
Tumong ni Archival nga makunhuran og 100 ka tonelada matag adlaw ang basura pinaagi sa segregation, butang nga makadaginot og dako sa hauling expenses ang siyudad.
Naglaom ang mayor nga maaprobahan sa DENR ang environmental compliance certificate (ECC) sa PWS aron makaabli og interim cells nga makasulod og basura sulod sa duha ka bulan.
Giduso sab sa mga konsehal ang pag-abli sa tulo ka ektarya nga bahin sa Binaliw sa Marso 2026 isip temporaryong solusyon.
Matod ni PWS manager Niño Abellana Jr., ang rehabilitasyon sa tibuok 17 ka ektaryang landfill mahimong molungtad og unom ka bulan ngadto sa usa ka tuig.
Nanawagan si Archival sa mga residente nga sugdan na ang pag-segregate sa panimalay. / CAV