Taliwala sa nag-viral nga mga video nga nagsundog sa mga tradisyon sa komunidad sa Badjao, nanawagan ang usa ka sakop sa grupo sa publiko nga dili himuong kataw-anan aron lang makakuha og kalingawan ang ilang kultura nga sagrado.
Ang mga Badjao, gitawag usab og “Sea Gypsies,” usa ka lumad nga grupo nga nagpuyo kasagaran sa mga baybayon ug isla sa habagatang bahin sa Pilipinas, Malaysia, ug Indonesia.
Tungod sa kagubot sa Mindanao, daghang mga Badjao nga nagkatag-katag sa lainlaing mga dapit sa Visayas ug Luzon.
Si Sanida Daomani, usa ka elder sa Badjao community sa Barangay Mambaling, Siyudad sa Sugbo, nisulti sa SunStar Cebu niadtong Miyerkules, Septiyembre 24, 2025, nga ang mga tradisyonal nga senina ug mga buhat nga gisundog sa mga video, gituyo alang sa mga Badjao.
Gipasabot niya nga kining mga elemento sa kultura gikonsiderar nga sagrado ug solemne ug dili kini alang sa publiko o kalingawan.
“Diskriminasyon na… Ayaw mi biay-biaya kay amo na [kultura],” matod ni Daomani.
“Ang uban dili angay manindaot. Okay ra man kon magbinuang mi sa among kapareho nga Badjao, pero kon laing tawo na, mura man og gi-bully mi,” dugang niya.
Kini nahitabo human nag-viral ang daghang TikTok videos ubos sa tags nga ‘Badjao Outfit Ideas’ ug ‘Badjao Trend,’ diin gisundog ang tradisyonal nga sinina ug kinaiya sa Badjao community.
Usa ka Tiktok video ubos sa trend nakakuha og kapin sa usa ka milyon nga likes, 11,000 ka komento, ug 717,000 ka shares.
Kadaghanan sa mga gi-upload nga video nagpakita sa mga indibidwal nga nagkugos og bata samtang nanglimos, kasagaran nagpakita sa pagluwa ug pagkuot og improbisar nga sudlanan sa mga sensilyo.
Ang ubang video nagbutang og caption nga kining mga indibidwal nangadto sa kadalanan aron manglimos samtang nagkaduol ang Pasko.
Gihulagway ni Daomani nga nasakitan sila sa mga video tungod kay ang pagkatawo sa mga Badjao kanunay nga gipakita nga nanglimos, bisan og daghang miyembro sa ilang komunidad mga propesyonal.
Samtang naningkamot sila sa pagpakunhod sa pagpanglimos sa kadalanan, gipasabot niya nga nagpabilin kini nga usa ka paagi sa pagpangita og panginabuhi ug pagpadayon sa kinabuhi. / DPC