Gisilotan ang espionage, ang pangespiya, ubos sa Article 117 sa Revised Penal Code (Act No. 3815). Ang silot mao ang prision correccional, pagkabilanggo sa unom ka buwan ug usa ka adlaw hangtod sa unom ka tuig.
Ubos sa maong balaod, ang espionage mahimo sa usa ka tawo nga mosulod nga way pagtugot sa usa ka barkong igugubat, campo sa military o military reservation aron pagkuha og mga confidential information, plano o mga hulagway kalabot sa depensa sa Pilipinas.
Mahimo sab kini sa usa ka opisyal sa gobiyerno nga mobutyag sa maong mga confidential information ngadto sa representante sa laing nasod. Gitumong ang maong balaod sa pagprotehir sa nasudnong seguridad batok sa mga kalihukan nga makatabang sa laing nasod apan makadaot sa Pilipinas.
Mas taas ang silot kon ang nakahimo sa maong salaod usa ka opisyal o kawani sa gobiyerno. Ang Commonwealth Act No. 616 (Espionage Law of 1941) nagsilot sa maong mga kalihukan ug nagpahamtang sa mas bug-at nga silot – 20 ka tuig nga pagkabilanggo kon way gubat ug 30 ka tuig panahon sa gubat.
Gibutyag sa National Security Council (NSC) nga dunay tulo ka mga sibilyang Pilipino nga gikustodiya sa miaging tuig ug niangkon nga ilang gipasa ang mga sensitibong impormasyon mahitungod sa nasudnong seguridad ngadto sa mga foreign contacts nga gisuspetsahan nga konektado sa Chinese intelligence.
Ang tulo, duha ka lalaki ug usa ka babaye, naglakip sa usa ka analyst sa Department of National Defense, usa ka researcher sa Philippine Navy, ug laing tawo nga suod sa usa ka opisyal sa Philippine Coast Guard.
Ilang gipasa ang impormasyon bahin sa paghatod og suplay ug pagrotasyon sa mga tropa sa BRP Sierra Madre, usa ka barkong guba sa Philippine Navy nga gituyo sa pagpasangad ug gihimong usa ka military outpost sa Ayungin (Second Thomas) Shoal nga giilugan sa Pilipinas ug China sa West Philippine Sea.
Si Rep. Leila de Lima sa Mamamayang Liberal Party-list niingon nga di na ikatingala nga dunay mga espiya sa Pilipinas. Busa iyang gipasaka ang House Bill 1844, ang giproponer nga “Anti-Espionage Act” nga mag-amendar sa Revised Penal Code nga mi-epekto sa 1932 pa.
Ubos sa balaudnon ni De Lima, ang silot sa espionage pagkabilanggo gikan sa 12 ngadto sa 20 ka tuig ug multa nga labing menos P20 milyones apan dili molabaw sa P30 milyunes. Gi-consolidate sa House committees on the revision of laws ug national defense and security ang 20 ka giproponer nga balaudnon batok sa espionage.
Dunay mga Chinese national nga nasikop sa Pilipinas tungod sa katahap nga nangespiya sila dinhi. Ang labing notado mao ang pagkasikop sa gipalagpot nga mayor sa Bamban, Tarlac, si Alice Guo, nga napamatud-an nga usa diay ka Chinese national ug may kalambigitan sa gironda nga Phillippine offshore gaming operation (Pogo) sa iyang lungsod.
Nabalaka si De Lima nga dunay mga Pilipino nga nalambigit sa mga foreign-directed malign activities bugti sa dakong kantidad sa salapi. Iyang giawhag nga ipasar ang balaudnon batok sa espionage aron palig-unon ang atong “national security policies and counter-espionage measures” pagtubag sa mga hulga sa atong nasod.
Gihimakak sa embahada sa China sa Manila ang mga alegasyon sa ilang espionage operations. Apan si NSC Assistant Director General Cornelio Valencia Jr. miingon nga dokumentado ang mga kalihukan sa mga Pilipino nga gikustodiya ug nikompisal sila sa ilang gipanghimo. (edbarrita@gmail.com)