Gimando ni Interior and Local Government Secretary Jonvic Remulla sa Philippine National Police (PNP) nga sikupon ang mga tawo nga mag-inom sa kadalanan, magkaraoke lapas sa oras nga gitagal, maglakaw sa publiko nga maghubo (topless) ug makalapas sa curfew.
Kabahin kini sa gitawag ni Remulla nga “safer cities initiative” nga gitumong sa paghimong mas luwas sa Pilipinas. Ubos niini, dili na mahimong magbutang og lamesa sa mga karsada ug mag-inom ug maghubog-hubog kay numero unong hinungdan kini sa away ug sexual harassment sa kababayen-an, matod ni Remulla.
Gidili sab ang mga lalaki nga maglakaw sa kadalanan nga way t-shirt. Kinahanglan nga bisan sa kainit sa panahon magsul-ob og bisan sando na lang, matod niya. Estriktuhon usab ang pagpatuman sa curfew sa mga menor de edad ug karaoke lapas sa oras.
Kadaghanan sa mga lokal nga kagamhanan nagpatuman og curfew sa kabataan gikan sa alas 10 sa gabii hangtod sa alas 4 sa kaadlawon ingon man karaoke session hangtod sa alas 10 sa gabii.
Ipatuman kini sa Metro Manila, Cebu, Baguio, Bacolod, Davao ug uban pa. Si Remulla niingon nga moluwat siya og usa ka memorandum nga magmando sa mga local government units nga magpasar og mga ordinansa nga magsuporta sa safe cities initiative. Gipatuman ni niadtong Biyernes sa Cebu City ug mokabat sa 400 ang nasikop.
Mas daghan ang mga polis nga i-deploy sa mga lugar nga adto magpundok ang mga tawo aron mas dali ang pagtubag sa krimen. Lakip na niini ang mga eskuylahan aron mabati sa mga bata ug mga ginikanan nga luwas sila batok sa krimen.
“’Yung mga nagyayabang-yabang diyan, kapag lasing, huwag na kayo pumorma kasi huhulihin namin kayo. Marami kasi diyan matapang lang kung nakainom e di ba, so tigil na yan. Kapag kayo makipag-away sa club, makipag-away sa kalye ikukulong namin kayo,” warning ni Remulla.
Pasidaan ni alang niadtong maisog lang ug manghagis kon makainom. Sikop deretso. Pero gisilotan na ubos sa Art. 155 (4) sa Revised Penal Code ang usa ka tawong hubog nga maghimo og kagubot o iskandalo sa usa ka publikong lugar. Ang silot arresto menor o pagkabilanggo gikan sa usa ngadto sa 30 ka adlaw ug multa nga di molabaw sa P40, 000.
Ang Siyudad sa Sugbo dunay ordinansa bahin sa safekeeping sa mga tawong hubog ug nagpahamtang og multa nga P500. Apan ubos sa mando ni Remullla, di na kinahanglan nga mahubog, mag-inom lang sa karsada, sikop na.
Dunay giproponer nga ordinansa sa konseho sa Cebu City, ang "Cebu City Responsible Alcohol Service Ordinance" ug ang "Kingston Ralph Ordinance" nga gitumong sa paglikay sa drunk driving ug mga bayolenteng panghitabo tungod sa kahubog. Mahimong di mobaligya og imnunon ngadto sa tawong hubog na.
Apan si Cebu City Councilor Winston Pepito namahayag nga supakon niya kini kay ang mabasol ang mga kawani ug establisimento na man hinuon nga nagbaligya og ilimnong makahubog. Kinahanglan ang hubog maoy responsable ug pagasilotan, matod niya.
Gipasaka ang proposed ordinance human sa pagkabangga sa usa ka sakyanan nga matod pa gimaneho sa usa ka tawo nga hubog ug niresulta sa kamatayon sa 23-anyos nga magpapatigayon nga si Kingston Ralph Ko Cheng niadtong Pebrero 9 sa Paseo Saturnino sa Barangay Banilad, Dakbayan sa Sugbo.
Mahitungod sa karaoke lapas sa oras, si Remulla niingon nga mahimong hatagan kini og exemption sa mga opisyales sa barangay sa panahon sa mga piyesta. Apan sa ordinaryong mga adlaw, hunong human sa alas 10 sa gabii agi og kaluoy sa mga silingan. (edbarrita@gmail.com)