Barrita: Mathematics sa impeachment

TIPIK SA BALAOD
Barrita: Mathematics sa impeachment
SunStar Barrita
Published on: 

Usa ka estudyanteng lalaki nga ligoy kaayo sa pag-eskwela gibalhin sa inahan ngadto sa usa ka eskwelahan nga gipadagan sa mga madre nga Katoliko. Naobserbahan sa inahan nga magsige na og tuon ang iyang anak, labi na sa Mathematics.

Sa dihang gipangutana sa inahan kon nganong nausab na siya, mitubag ang anak sa pag-ingon, “Dili na ni komedya. Grabe ang eskwelahan nga akong gibalhinan. Giplastar gyud sa atubangan sa classroom ang usa ka tawo nga walay sinina nga gilansang sa plus sign.”

Ang mga estudyante nga naglikay sa Mathematics dili mokuha sa mga kurso nga engineering ug accounting. Apan tungod sa nagpadayon nga bista sa Senado sa impeachment ni Bise Presidente Sara Duterte, nakaamgo sila nga mahinungdanon diay ang Math.

Ang gilalisan mao ang fraction nga two-thirds of all the members of the Senate, ang gidaghanon sa boto sa pagkonbikto sa impeachment, sa bise presidente o ni bisan kinsa nga impeachable official.

Sa pagsugod sa bista sa Senate impeachment court niadtong Hulyo 6, si Senate Impeachment Court Presiding Officer Senator Chiz Escudero namahayag nga 16 ka botos sa 24 ka sakop sa Senado ang gikinahanglan aron sa pagkonbikto sa bise presidente.

Subay kini sa Article XI, Section 3(5) sa 1987 Constitution nga naghatag sa Senado nga maoy bugtong nga mobista ug mohukom sa tanang kaso sa impeachment. Aron pagkonbikto, ang gikinahanglan mao ang “concurrence of two-thirds of all the Members of the Senate.”

Apan niadtong miaging Miyerkules ang Senado, sa boto nga 13-1, mipakunhod sa boto sa pagkonbikto ni Duterte gikan sa 16 ngadto sa 14 base sa 20 ka senator-judges nga gikonsiderar nga “capable of participating in the trial.”

Si Escudero, ang bugtong supak sa bag-ong numero, namahayag nga supak siya sa desisyon apan iya kining ipatuman. Unom ka mga senator-judges nga sila si Alan Peter Cayetano, Pia Cayetano, Imee Marcos, Bong Go, Camille Villar ug Robinhood Padilla, wala moapil sa botasyon. Si Senador Mark Villar, sakop sa minority bloc, pabor sa bag-ong numero nga 14 uban nila ni Senate President Sherwin Gatchalian, Senate President Pro Tempore Vicente Sotto III, Senate Majority Leader Juan Miguel Zubiri, Risa Hontiveros, Francis “Kiko” Pangilinan, JV Ejercito, Raffy Tulfo, Erwin Tulfo, Joel Villanueva, Bam Aquino, Panfilo Lacson ug Lito Lapid.

Ubos sa bag-ong numero ang gipasabot sa all members of the Senate mao ang mga sakop sa Senado nga atol sa pagboto, “remain legally and factually capable of participating in the proceedings.”

Nagpabilin ang “two-thirds,” apan way labot sa denominator, ang mga senador nga detinido, dili makahimo sa ilang mga katungdanan o kaha nagtagu-tago ug gipangita sa balaod, nag-antos sa usa ka “physical or medical incapacity” o kaha gawas sa “coercive processes of the Senate.”

Dunay upat ka mga senador nga wa o dili makaapil sa pagbista sa impeachment. Sila si Senador Jinggoy Estrada ug Rodante Marcoleta gidetinir sa managlahing kaso sa plunder. Si Senador Ronald “Bato” dela Rosa wala makatambong sa bista tungod sa orden de arresto gikan sa International Criminal Court, samtang si Senador Loren Legarda ubos sa usa ka extended medical leave sukad sa Agusto 3.

Kon walay apil sa ihap ang upat, 20 na lang ka mga senador ang nahibilin. Ang two-thirds sa 20 mao ang 13.33. kon i-round up, mahimo kining 14 botos, dili 13. Ang bag-ong magic number nga 14 gisang-at na sa Korte Suprema, ang katapusang mohukom niini. (edbarrita@gmail.com)

SunStar Publishing Inc.
www.sunstar.com.ph