Miandar na sab ang “lisod masabtan” nga panghunahuna sa atong mga lideres karon.
Imbes adunay pagahimuon nga piniliay alang sa barangay ug SK election (BSKE) karong Nobiyembre 2, 2026, giusab kini pinaagi sa RA 12326 ug tungod niini, daghan ang mahitabo.
Wala nay piniliay sa BSKE nga mahitabo karong Nobiyembre 2, nausik ang giandam nga sobra sa 8 ka bilyunes ka pesos sa Comelec alang sa maong piniliay og migawas na sab ang hilabihan ka huyang – ug kataw-anan pero makalagot - nga rason aron kanselahon ang maong piniliay.
Matod pa sa presidente, dili kini pag-uswag sa termino kondili usa kini ka pag-uswag sa ilang mga responsibilidad sa mga katawhan.
Gihinganlan sa presidente ang mga panginahanglan sa ilang serbisyo batok sa kampanya sa kriminalidad, mga problema sa pagbaha ug apil na ang pag-atubang sa problema sa mga basura.
Susmaryosep.
Kon wala kini matagad sulod sa pipila ka tuig nga paglingkod, aduna bay garantiya o bug-at nga rason nga ila kining sulbaron kon lugwayan ang ilang termino?
Kon adunay kakulang sa paghimo o pag-atubang sa ilang mga responsibilidad, adunay balaod alang niini og mahimo nga manubag ang mga nagpabadlong sa ilang katungdanan ug dili na kinahanglan nga lugwayan pa sila sa ilang posisyon.
Sa mga nagpabadlong, sama sa gipremyohan pa sila og pipila ka mga tuig nga paghupot sa pangatungdanan nga kon hunahunaon og maayo, angay man unta nga taktakon sila og pulihan sa mga ligdong nga mga opisyales.
○ ○ ○
Sa mga nanglabay nga mga panahon, ang kasagaran nga rason nga i-uswag ang piniliay sa BSKE mao ang “hangyo” sa mga mayor, gobernador ug mga kongresista.
Simple lang ang hangyo - i-uswag ang piniliay kay bun-og kaayo sila sa kagastohan sa kampanya sa piniliay sa BSKE.
Nganong bun-og man, tungod kay sila man ang gihimong “gatasan” o pangayoan sa mga kandidato sa maong piniliay.
Tiaw bay gastohan nimo ang kampanya sa tanang mga opisyales sa barangay nga kaalyado sa imong partido sa maong lugar?
Kasagaran mahitabo, ang mga opisyales sa barangay gihimo sab nga “leaders” o “coordinators” sa mga mayor, bise mayor ug mga kagawad sa lungsod nga ilang magamit sab panahon sa kampanya alang sa pagkamayor, bise-mayor ug pagkakagawad.
Gitawag sila sa balaod og “non-partisan” o “apolitical” pero layo ra kaayo kini sa kamatuoran tungod kay ang tinuod, sila ang labing kusog nga mamolitika sa mga botante sa barangay, sila ang kusog kaayo mangampanya ug moapil pa sa pagpa-kidnap ug pagpapriso sa mga botante alang sa piniliay sa SK.
○ ○ ○
Karong mga panahona, nahimo nang inadlaw nga ehemplo sa atong nasod ang gitawag og bendalo o “bend the law.”
Matawag ba og bendalo ang RA 12326?