Human sa dul-an duha ka semana nga pag-antos sa baga nga aso ug hugaw nga hangin, arang-arang na lang kay nagsugod na og katin-aw ang kalangitan sa Dakbayan sa Sugbo. Kini human sa halos duha ka semana nga pagsinati og haze nga nagsugod sa unang semana sa Septiyembre nga giingong naggikan sa dakong sunog sa kalasangan o forest fires didto sa Kalimantan, Indonesia.
Dako gyud diay ang maong sunog. Laliman ka nga gikan sa Kalimantan—nga sakop sa isla sa Borneo ug nahimutang sa distansiya nga gibana-banaang 1,531 ka kilometro gikan sa Cebu City—niabot pa gyud dinhi sa atong isla ang salin sa aso ug abo tungod sa hangin nga habagat (southwest monsoon).
Ang Borneo duol ra kini sa Palawan, sanglit ang Muro-Ami Fishing kaniadto sa pamilyang Abines maabot man didto og panagat. Apan karon, dili na isda ang dala sa hangin gikan didto, kondili ang peligroso ug makasamad-baga nga aso.
Ang distansiya sa Cebu City ug Kalimantan, diin nahitabo ang forest fires, mga 1,531 ka kilometro. Apan bisan pa niining gilay-ona, ang kusog nga hangin maoy nagdala sa aso dinhi sa atong dakbayan—usa ka tin-aw nga timaan nga ang hagit sa kinaiyahan walay koral o utlanan.
Niadtong Huwebes, Septiyembre 10, 2026, gihatagan kita og gamay nga kahupayan sa taho gikan sa Environmental Management Bureau (EMB) 7. Sumala sa ilang datos pagka alas 11 sa buntag, nakatala og Air Quality Index (AQI) nga 98 ang Metro Cebu nga giklasipikar isip “Fair.”
Kini ang unang timailhan sa pag-ayo sa kahimtang sa hangin human sa pipila ka adlaw nga pagkaunlod sa rehiyon sa dili maayong kondisyon. Samtang ang monitoring station sa Toledo City mas suwerte gumikan kay nakatala kini og AQI nga 34 o “Good” nga kalidad sa hangin. Bisan pa niini, ang EMB 7 nagpabiling nagbantay ug nanawagan sa publiko nga padayong mag-amping ug magpabiling updated sa mga pahibalo.
Leksiyon sa Panglawas ug Kalikopan
Sukad nagsugod ang haze, ako, akong asawa, ug akong anak gihampak gyud sa sakit. Bisan pa og naayo na ang akong asawa ug anak, ang akong ubo nagpabilin pa gihapon hangtod karon.
Tungod niini, naandan na namo ang pagsul-ob og face mask matag gawas sa balay aron lang malikayan ang pagkalanghap sa abo ug hugaw nga hangin. Ang nahitabo nagpamatuod nga ang hagit sa kalikopan sa silingang mga nasod kay direktang moapektar sa atong panimalay dinhi sa Sugbo. Kinahanglan ang mas lig-on nga panaghiusa sa rehiyon sa Asya labot sa pagpanalipod sa kalasangan ug pagpugong sa susamang kalamidad sa umaabot.