Editoryal: Peligro luyo sa lamiang kinhason

Editoryal: Peligro luyo sa lamiang kinhason
SuperBalita Editoryal
Published on

Dili kakompyansaan ang pagkaon og seafood karon’g panahona. Ang pagkaon niini nagbilin og dako nga kaguol sa usa ka pamilya sa Pinamungajan human ang usa ka 10-anyos nga bata nga si Nathan na­kabsan sa kinabuhi.

Ang mabulukon unta nga suroy-suroy ug panihapon uban sa pamilya, natapos sa usa ka trahedya nga nagsugod lamang sa usa ka paborito nga pagkaon—ang tahong.

Sumala sa taho, nalanag ang bata ug ang iyang amahan human nakakaon og "mixed seafood" niadtong Sabado sa gabii, Abril 17, 2026.

Bisan pa sa pagpaningkamot nga maluwas sa tambalanan, ang bata wala na makaagwanta ug hingpit na gyud nga nibiya nianang pagka Martes sa buntag, Abril 21.

Ang nakapaalarma pa gayud kay dili lang kini ang bugtong kaso; sa wala pa kini, duha sab ka empleyado sa munisipyo sa Asturias ang gidali pagdala sa tambalanan human nalanag sa isdang tulingan nga ilang gisud-an sa paniudto niadtong Biyernes, Abril 17.

Kini nga mga hitabo naghatag kanato og usa ka seryoso nga leksyon: ang seguridad sa pagkaon dili angayang pasagdan.

Matod pa sa inahan ni Nathan, nakabantay sila nga "hilaw-hilaw" pa ang tahong ug nipilit pa sa bayanan, gawas nga duna na kini gamay nga baho.

Apan nagpadayon lang sila og kaon, wala nila mahatagi og igong pagtagad ang maong mga timailhan.

Kini ang sayop nga sagad natong mabuhat—ang pagtuo nga "okay ra ni" bisan kon ang atong pamati nagpasidaan na nga duna’y depekto ang pagkaon.

Bisan kon walay gideklara nga "red tide" sa usa ka dapit, wala kini magpasabot nga luwas na ang tanang kinhason.

Ang paagi sa pag-atiman, pagtipig, ug pagluto sa seafood dako og kalambigitan sa kaluwasan niini.

Ang seafood nga "dubok" o kadtong wala maluto og tarong daling pundohan sa bakterya o natural nga hilo nga mahimong makamatay, hilabina sa mga bata nga huyang pa og resistensya.

Ang pagkamatay ni Nathan usa ka masulub-on nga pahinumdom nga sa usa ka pagpamilok, ang kalipay mahimong kaguol kon kita di magmabinantayon.

Sa dili pa nato isulod sa atong baba ang maong mga pagkaon, sutaon nato kon "lab-as" ba kini o "delikado."

Dili nato tugotan nga ang sunod nga pamilya maglukot na sab sa kaguol tungod lang sa usa ka pagkaon nga wala masusi og maayo.

Sa pagkaon, seguridad ang unahon, dili ang kalami.

SunStar Publishing Inc.
www.sunstar.com.ph