Dili ikalimod nga usa sa mga garbo sa Dakbayan sa Sugbo mao ang South Road Properties (SRP). Dinhi nagtapok ang mga dagkong patigayon, mga nindot nga kan-anan sa gawas (open air), ug mga dapit nga suroyanan sama sa bag-ong fun park. Nindot unta ilingaw-lingaw ug mag-jogging dapit sa baybayon luyo sa Il Corso, apan sa miaging semana, imbes nga preskong hangin gikan sa dagat ang akong nahanggab, ang baho sa basura man ang nisugat sa akong ilong samtang nagmaneho sa motorsiklo.
Kinsa pa man ang ganahan mokaon o mosuroy kon sa matag hungit nimo, baho sa basura ang imong matimahoan? Mawad-an gyud og gana ang mga tawo, ug kon magpadayon kini, dako kini nga hampak sa turismo ug lokal nga negosyo sa maong dapit.
Angay hinumduman nga bilyon-bilyong pesos ang gibubo nga puhonan sa mga negosyante dihang dapita, apan dako kini nga peligro kon langaw ug kaamyon sa dunot nga basura ang mopuli sa ilang mga kustomer.
Tungod niini, tukma ug dinalian ang lakang nga gihimo ni Konsehal Pastor “Jun” Alcover Jr. sa pagduso og resolusyon aron imbestigahon sa environment committee sa konseho ang mibalik nga pagpundok sa dako nga bulto sa basura sa Pond A sa SRP.
Ang maong dapit gidesinyo lang unta isip temporaryong transfer station diin dili angay molapas sa 24 oras ang basura sa dili pa kini i-biyahe ngadto sa Aloguinsan. Apan unsa man kining nahitabo nga imbes hawanan matag adlaw, nagpundok na man hinuon kini sa taas nga panahon? Ang mas pait pa jud kay nakaabot na ang mga basura ngadto sa kasikbit nga mga katunggan (mangroves). Hulga kini sa ekosistema sa baybayon ug sa mga mananap nga nagpuyo sa palibot. Labaw sa tanan, ang pagpundok niini daw tataw nga pagsupak sa naunang kamanduan sa DENR-EMB 7 nga nagpahunong sa pagpanglabay og basura sa maong dapit.
Hain na man ang pagtahod sa atong mga balaod sa kalikupan?
Angay lang nga sutaon kon si kinsa ang nagpabaya—ang mga pribadong hauler ba, ang mga barangay, ang mga kontraktor, o ang mga hingtungdang departamento sa siyudad. Kinahanglan adunay katin-awan (transparency) sa mga kontrata sa paghakot ug labaw sa tanan, usa ka malungtarong solusyon aron dili kita magbalik-balik niining problemaha.
Dili mahimong itugot nga ang SRP, nga giisip nga sumbanan sa modernong pag-uswag sa Sugbo, mahimo lang nga labayanan sa basura. Kon aprobahan na kining resolusyon, hinaut nga molihok dayon ang Opisina ni Mayor Nestor Archival, Department of Public Services, Cebu City Environment and Natural Resources Office, ug ang Pinoy Basurero Corporation.