Si Nicholas Kaufman, ang legal counsel ni kanhi Presidente Rodrigo Duterte sa iyang kaso sa International Criminal Court (ICC) bahin sa giingong mga krimen batok sa katawhan nga may kalabutan sa drug war sa nasod, nisaway niadtong Lunes, Pebrero 23, 2026, sa administrasyon ni Presidente Ferdinand Marcos Jr. tungod sa giingong tinguha niini sa pag “neutralize” sa iyang gisundan.
Sa iyang opening statement atol sa unang adlaw sa confirmation of charges alang kang Duterte, giawhag ni Kaufman ang ICC Pre-Trial Chamber nga isalikway ang mga sumbong, nga iyang gihulagway nga “grievously misplaced and politically motivated,” ug pabalikon ang 80-anyos nga kanhi presidente sa iyang pamilya ug sa katawhang Pilipino imbes nga itugot nga mopadayon ang kaso sa hingpit nga husay o trial.
Gikutlo niya ang usa ka transcript sa panag-istoryahay sa telepono tali sa upat ka mga indibidwal, kansang pagkatawo (identity) wala niya gibutyag, diin ang usa “nanghambog” mahitungod sa pagdumala sa usa ka laraw o scheme aron impluwensyahan ang mga saksi sa kaso sa ICC.
“One of these parties was boasting about how he was acting as the silent partner of President BBM (Marcos), managing a scheme to funnel witnesses to this court while all the time ensuring that he could guarantee President BBM’s plausible deniability,” matod ni Kaufman.
Gisaway usab ni Kaufman si Marcos sa paglapas sa iyang saad nga dili motabang sa ICC aron madala si Duterte sa ilang atubangan.
Matod pa ni Kaufman, si Duterte “hingpit nga nanalipod sa iyang pagka-inosente” ug nibarog sa iyang agi o rekord luyo sa mga pasangil diin ang mga ebidensya “puros dili paigo.”
“We will show you that the paltry number of speeches that the prosecution rely do not manifest criminal intent,” si Kaufman niingon.
“We will also convince you that as hard as they try, the prosecution’s investigators could not get even one of its criminal cooperating witnesses to admit that they heard the former President Rodrigo Duterte give an order to kill,” dugang pa niya.
Sama sa unang gipahibalo, si Duterte gipasakahan og mga sumbong alang sa mosunod nga mga krimen:
Mga pagpatay sa sulod o palibot sa Dakbayan sa Davao sa panahon sa iyang pagkamayor (2013 hangtod 2016) pinaagi sa Davao Death Squad, nga naglambigit sa 19 ka biktima nga giingong mga kriminal, lakip na ang tulo ka mga bata.
Pagpatay sa mga “high-value targets” sa panahon sa iyang pagka-presidente (2016 hangtod 2017) nga naglambigit sa 14 ka mga biktima.
Mga pagpatay ug pagsulay sa pagpatay (attempted murders) sa mga operasyon sa barangay clearance sa panahon sa iyang pagka-presidente (2016 hangtod 2018) nga naglangkob sa 45 ka mga biktima.
Giakusahan ni Kaufman ang prosekusyon og “cherry-picking” o pagpilipili lang og mga pamahayag gikan sa mga pakigpulong ni Duterte aron pagtukod sa ilang kaso, samtang giingong gipasagdan ang ubang mga sulti diin iyang gihatagan og gibug-aton ang pagrespeto sa balaod.
Si ICC Deputy Prosecutor Mame Mandiaye Niang nangatarungan sa iyang opening statement nga si Duterte nidala og “importanteng papel” (pivotal role) sa “lapad ug sistematikong pagpangatake” sa mga sibilyan, hilabi na sa giingong mga kriminal sa tibuok nasod nga may kalabutan sa iyang drug war.
Iyang gigamit ang kaugalingong mga pulong ni Duterte nga siya momando sa pagpatay sa mga drug lord batok sa kanhi Presidente.
Matod ni Niang, gi-otorisar ni Duterte ang pagpatay niadtong giingong mga nalambigit sa ilegal nga druga ug gani siya mismo ang namili sa mga target.
Gibarugan ni Kaufman nga ang mga publikong pakigpulong ni Duterte, bisan kon isog paminawon, mga “rhetoric” ug “hyperbole” (paghinobra sa sulti) lang, ug dili mga mando sa pagpatay kon dili aron lang pagtisok og kalisang sa kasingkasing sa mga kriminal.
“Once more, for the record, Rodrigo Duterte’s language was aimed not at suspected drug pushers as the prosecution would have it, but directly at those poisoning society with their substances. And not -- I stress -- with lethal intent. His rhetoric was calculated to arouse fear and obedience, to instill fear in their hearts and to inculcate a respect for the law in their minds. Nothing more, nothing less. That was his intent and it was not criminal,” sumala ni Kaufman.
“It’s not enough to state that since the former President made those extremely inflammatory statements, and deaths occurred, that he must, as a matter of course, be criminally responsible for those fatalities. At this stage of the proceedings, the prosecution needs to show substantial grounds to believe that the former President actually desired and foresaw that people would be killed as a result of his incendiary language,” siya midugang.
Matod pa niya nga adunay Duterte o wala, ang gidaghanon sa mga namatay nagpadayon gihapon sa pagsaka.
“Indeed, as we will prove with statistics and reports, the death rate flowing from narcotics-related crime actually increased after Rodrigo Duterte left power,” sumala sa defense lawyer. / TPM / SunStar Philippines