Arianne Joyce B. Romaguera
El Pardo, Boljoon, Cebu
Diara Noy, oh, plete namo tipigi na lang nang sulki,” sulti nako ni Noy Tiban. “Uy, nan salamat Inday, Ginuo nay magabalos ninyo.” Dayon nitalikod siya guyod ang iyang sikad nga gitaptapan sa litrato ni Gobernor Gwen. Makaingon pud ta og ‘loyal’ ug ‘solid supporter’ gyud diay siyas gobernor. Nalingaw ko nga nagtan-aw ni Noy Tiban nga inanay nga nahibon sa gilay-on sa iyang panaw sakay sa iyang tindak-tindak nga sikad. Naluoy pud ko niya kay bisag sa iyang pangedaron, kursonada lang gihapon manikaysikay sa kinabuhi. Wala pud ta kabalo sa iyang sitwasyon. Maong, mahimuot na lang ko nga maghandom nga bisan sa dyutayng kantidad makatabang ko niya.
“Hoy Ate! Naunsa ka uy, nahuman na lang namo og hakot ang mga bagahe wala gyud ka nakahikap bisag usa na lang ka bantal. Salan na siya kay!” murag kinasuko nga pangablit sa akong manghod nga lalaki. Gidungawan nako ang akong selpon, ug didto nako nasuta nga usa ka oras na diay ang milabay human nga nikanaog mi sa sikad ni Noy Tiban. “Day, ipasulod unya nang mga bagahe, dayon ipahimutang didto sa kilid nga suok. Duna koy gibilin nga kuwarta ni Lola nimo, kuhaa unya aron makapalit mo og para panihapon. Kay aron igo na lang ta mangaon sa akong pag-abot.” Mensahe ni Mama, ‘1 hr ago’.
Una’ng tikang nako sa hagdanan sa among bag-ong puluy-anan, nakadungog ko og mura gyud og tingog sa angel. Mura bag, iya mi’ng gisugat sa among bag-ong pag-abot. Hangtod nga nahuman ko sa pagpahimutang sa among mga gamit, wala gihapon mawala ang iyang maabiabihong tingog. “Doong! Ali ra gud.” Kalit nga midahunog ang balay, diay ang duha nako nga mga manghod, murag mga kabayo nga nakabuhi gikan sa karwahe. Nagkitid-kitid ug naglumbaanay pagdalagan padulong nako. “Agaay, sakit baya huh! Isumbong gyud tika ni Mama ig abot,” sulti sa akong manghod nga babaye nga napakong sa haligi uban sa iyang pagkadangkalos sa sinaw nga salog. “Sakit sa? 'Nya ikaw diay ang gitawag nga ako man. Karon muusab pa ka?” tubag ni Dodong. “Unsa man gud Ate? Nganong mikalit kag kapilahaw, abi baya namo og naunsa na ka?” dugang pa niya.
“Hapit na alas singko ug pila ka minuto gikan karon, muabot na gyud silas mama. Wala pa biya ta nakaluto sa atong panihaponan. Tuay gibilin nga kuwarta si Mama sa ka Lola nga tindahan. Ipalit to og lima ka itlog ug duha ka putos nga sari-sari. Ug kon duna pa gani sukli, ipalit na lang og sopas kay ipainit nato ugma.” Tugon nako ni Dodong. “Da, mayra gyud diay nga dili akoy nakauna. ‘Karon muusab pa ka?’ ” panumbalik nga sura ni Iyah kang Dodong. “Ug ikaw, Iyah, paglung-ag didtos kusina, tulo ka takos lang kay mapan-os na pud unya.” “O, diba? Patas ra ta.” “Susko, ka simple. Pagdali didto kay magdula pa ta og Damath ig balik nimo,”dugang sugilon ni Iyah kang Dodong.
Naandam na ang panihaponan sa dihang naabot sila si Mama. Nag-iyahay na lang mi og estoki sa mga nanghitabo karong adlawa. Hangtod nga nakatulog na lamang ko wala gyud nawala sa akong huna-huna si Noy Tiban.
“Day, nay pamahaw dihas lamesa, pagkaon unya. Pagluto lang kon wala na kay para paniudto. Naay saging didtos kusina, lung-aga unya aron inyong matimo,” pamukaw nga sulti ni Mama. Abi ba nako og gabii pa, tungod kay mingaw pa man gud ang kalibutan, naanad ko nga ang sidlak sa adlaw ang magpukaw nako matag alas singko sa buntag didto sa kanhi namong puluy-anan. Apan karon, nia man mi taliwala sa tag-as nga paril nahimutang ug ang akong pamukaw mao ang ‘alarm’ sa akong selpon apan pagkasipyata, wala pa man diay nako na ‘set’ kaning wala ta na anad aning istayla, maglisod gyud tag adyas. Tayming nga wala mi klase karong adlawa, magkalingaw ko og pahiluna sa akong mga tinipigan nga bato, gikan pa baya ni niadtong tuig 2018, niadtong buhi pa ang akong Lolo. “Dayon, magpintal-pintal dayon ko, aron naay kolor ang akong adlaw.” Sugilon nako sa akong kaugalingon atubang sa dakong salamin.
“Eyy…Bii….Se…Di…ii..Ef..dge…”
“Twinkle, twinkle, little star…”
Mao gyud ning kantaha ang permi nako madungog. Matag alas otso sa buntag hangtod alas diyes. Mura’g pinalahing estasyon, tugbang ni Atty. Rufil Banyok. Matag buntag, nahimo nang ‘routine’ nako nga magsulat sa akong ‘to do list’ atubangan sa salamin. Ug dili gyud mawala ang tingog nga murag kanta sa usa ka anghel nga akong madungog luyo sa dakong paril.
“Ate naa baya koy nakit-an didtos luyo sa cr ba, naa murag balay sa duwende,’’ sulti ni Dodong samtang nangaon mi sa lamesa. “Sus, ingna lang gyud nga talawan kaayo ka, haha,” tubay pud ni Iyah nga murag nanura. “Nangaon mo o nagtabi ra mo!” sulti na Mama. Human nahipos ang among lamesa. Niadto ko sa lawak dayon nagkuha sa akong ‘diary notebook’ miadto dayon kos pantawan, mihangad kos langit nga puno sa bitoon. “Atee, mag-unsa ka?” sulti ni Iyah. Uban nga miduol ang akong manghod nga babaye ug si Dodong. Nagtabi na dayon mi mahitungod sa mga karaan ‘stori tiling’ ni Lolo. “Tringg” “Tringg” alarm sa akong selpon timailhan nga alas otso kuwarenta y singko na sa gabii ug panahon na nga tingkatulog.
“Day, adto sa ko!” pamukaw nga akong nadungog gikan ni Mama. Dali dayon ko nga nibangon, ikaduhang adlaw nga naulahi na pud kog mata kay pagkasipyata, alarm nga pang gabii ra man diay ang akong na-set. Lahi lagi rong buntaga, murag kapoy kaayo ang akong paminaw. Mingaw gyud kaayo ang palibot, bugnaw ang huyuhoy sa hangin. Ug murag hapon na ang kabuntagon. “Ay muulan tingali ron,” sulti nako sa akong kaugalingon.
“Ayaaaaw Laaaaa!!”
“Ay sig laban laban diha, iapil tika ron!”
“Ikaw Daya, luhod! Sayo pa sa buntag, sayo pud kaayo mong nanumbalay og dula da, murag mong irong walay tag-iya.”
“Ngano diay na Ma!?”
Mitingkag ang akong dalunggan ug dali ko nga mibangon gikan sa akong higdaanan. Pagtan-aw nako sa orasan alas otso na man diay. Ako gyung gipaminaw og tarong diin naggikan ang maong kasikas.
“Diri, luhod, karon ka!”
“Pak! Pak! Pak!”
“Agaaay Laaa!”
“Sakto na Ma, nasamad na nang iyang sampot ouh.”
Diha-diha mitiyabaw ang hilak ug agulo sa usa ka bata. Nakahuna-huna dayon ko nga murag “Daya” diay ang ngalan sa bata. Ang tingog nga permi nakong madunggan nga murag tingog sa anghel.
“Straight To The Point ni Atty. Rufil Fernandez Banyoc” ang kusog nga tingog sa gi-volumean nga radyo ang dayong mitabon sa kasikas nga akong nadungog luyo sa taas nga paril. (KATAPUSAN)