Tungod sa pagsaka sa presyo sa lana, si Jamlo Villaber, 52, usa ka mananagat sa Lungsod sa Cordova, naglisod karon sa pagkuha og kita gikan sa iyang panginabuhi nga pagpanagat og “swaki” o sea urchins.
Molayag siya kaduha sa usa ka adlaw, diin ang iyang gasto sa gasolina nisaka gikan sa P400 ngadto na sa P700 matag adlaw.
Sa maayong adlaw, makakuha siya og upat hangtod sa lima ka balde nga swaki, nga iyang mabaligya og P50 matag balde, hinungdan nga mokita siya og hangtod sa P750.
Si Villaver mopalit og lima ka litros nga gasolina para sa iyang gamay nga sakayan sa dili pa siya mopaingon sa kadagatan duol sa Pandanon Island aron mangolekta og swaki. Tungod sa kagamay sa iyang kinitaan, kinahanglan niyang triplehon ang iyang makuha nga swaki.
Apan, nameligro usab ang iyang panglawas tungod kay ang pagpangolekta og swaki nagkinahanglan og taas nga oras sa pagsawom ilawom sa tubig, butang nga peligro na para sa iyang edad. Nakasinati na sab siya og pagpangatol sa panit tungod niini nga buluhaton.
Aduna siyay upat ka anak, lakip na ang usa ka 13-anyos nga nagtungha pa.
Sa laing bahin, ang mga operator sa mga island-hopping nga sakayan sa Cordova RORO Port area nagkanayon nga ang pagsaka sa presyo sa lana nakaapekto usab sa ilang kita, bisan pa man og liboan ka mga turista ang moduaw sa maong lugar sa weekends.
Ang mga boat operator kasamtangang maningil sa mga turista og P3,000 hangtod P5,000 matag biyahe para sa island hopping sa Cordova, depende sa gidak-on sa sakayan.
Kaniadto, mogasto lang sila og mga P600 sa diesel matag biyahe, apan karon mokantidad na kini og P800 hangtod P1,000. Kinahanglan pa nilang bayran ang suholan sa kapitan nga anaa sa P800 alang sa regular nga sakayan, ug P1,000 hangtod P1,500 alang sa mga premium nga sakayan, gawas pa sa suholan sa mga helper o kaabag sa sakayan. / Juan Carlo de Vela