Gipanawagan sa mga civil society group nga nakabase sa Sugbo atol sa ilang protesta sa Plaza Independencia sa downtown Cebu City niadtong Dominggo, Septiyembre 14, 2025, ang accountability ug pagkapriso sa mga opisyal sa gobyerno nga giingong nalambigit sa kurapsyon, ilabi na sa mga proyekto sa imprastraktura.
Mga 100 ka miyembro sa koalisyon nga “Payong-batok Korupsyon” o Panaghiusa sa Yanong Sugbuanon Batok sa Korapsyon ang nagpahigayon og indignation rally aron kondenahon ang gitawag nilang pag-abuso sa pondo sa gobyerno, overpricing, ug pagdaghan sa "ghost" o substandard nga mga proyekto.
Si Akbayan Party-list Rep. Christina Oganiza miingon nga ang korapsyon nakapasamot sa kakabos sa nasud, nga nagbilin sa daghang mga Pilipino nga “gutom ug walay edukasyon.”
"Kinahanglan dili selective lang ang atong accountability, but also tanang government officials nga involved sa korapsyon," matud ni Oganiza.
Gikompara ni Sanlakas leader Teody Navea ang kasamtangang kontrobersya sa flood-control sa Pork Barrel Scam o sa Priority Development Assistance Fund (PDAF) scandal niadtong 2013.
Kadtong kaso nga naglambigit sa negosyanteng si Janet Lim Napoles ug misangpot sa pagkiha sa mga high-ranking nga mga magbabalaod, lakip ni Senador Jinggoy Estrada ug kanhi senador Bong Revilla.
"Sa una, millions ang gikawat sa kaban sa gobyerno, pero karon kay billions na," matud ni Navea, nga nagtumbok sa giingong panagkunsabo gikan sa mga senador ug kongresista hangtod sa mga opisyal sa Department of Public Works and Highways (DPWH) ug mga pribadong kontraktor.
Si Senador Jinggoy Estrada, uban ni Senador Joel Villanueva, nalambigit sa bag-o lang nga anomaliya human giila sa usa ka opisyal sa DPWH nga nakapahimulos sa flood-control project. Si House Speaker Martin Romualdez ug Ako Bicol Representative Zaldy Co nalambigit usab sa kontrobersya.
Giawhag usab niya ang pagbungkag sa mga political dynasty, nga matud pa nagpadayon sa kurapsyon.
Samtang, si Jaime Paglinawan sa Bayan Muna mibatikos sa ideya nga nagbasol sa mga informal settler nga nagpuyo sa daplin sa suba nga maoy hinungdan sa pagbaha.
Si Paglinawan niingon nga ang sala naa sa mga opisyal sa gobyerno ug mga kontraktor nga nakapahimulos sa minilyon nga kontrata sa proyekto sa pagkontrolar sa baha, apan ang publiko nag-antos sa grabeng baha tungod sa substandard o "ghost" projects.
Ang pagkahugno sa riprap sa Cebu City ug Mandaue City human sa kusog nga pag-ulan sa miaging buwan maoy ebidensya sa dili maayo nga pagtukod ug kurapsyon.
Si Edward Ligas, Payong convenor, misuporta sa pagmugna sa Independent Commission for Infrastructure (ICI), nga giumol aron imbestigahon ang korapsyon sa mga proyekto sa pagkontrolar sa baha sa milabayng dekada, tungod sa ilang gipakita nga abilidad ug integridad.
Si Presidente Ferdinand Marcos Jr. mitudlo sa kanhi DPWH Secretary Rogelio Singson ug sa SGV and Co. Country Managing Partner Rossana Fajardo isip duha ka miyembro sa Komisyon. Apan, nagduhaduha si Ligas sa katakus ni Singson sa maong trabaho.
Ang koalisyon misaad nga mohimo pa og daghang demonstrasyon sa Sugbo ug nanawagan sa Office of the Ombudsman ug Commission on Audit nga ipadayon ang independenteng mga imbestigasyon. /