Gihingusgan sa dakbayan sa Lapu-Lapu ang pagpanalipod sa mga tinun-an ug mga residente batok sa pisikal, berbal, ug digital nga harassment pinaagi sa usa ka gisugyot nga ordinansa nga mag-institutionalize sa mga lakang batok sa bullying sa mga tunghaan ug komunidad.
Si Konsehal Annabeth Cuizon, ang principal author sa maong comprehensive anti-bullying ordinance, nagkanayon sa iyang mensahe sa SunStar Cebu niadtong Domingo, Hulyo 5, 2026, nga kining maong lakang nagpalapad sa proteksyon batok sa bullying gawas sa nataran sa tunghaan aron malakip na ang tibuok komunidad.
“This measure does not only strengthen Republic Act (RA) 10627 but extends anti-bullying in the community in particular and the city in general. The proposed ordinance goes beyond the Anti-Bullying Act of 2013 which focuses on school setting,” matod ni Cuizon. “Looking at RA 10627, wherein the focus is only to protect learners inside the school, there is really a need to review and expand the measure,” dugang ni Cuizon.
Gipahayag sa maong magbabalaod nga ang gisugyot nga ordinansa nadraft na daan bisan sa wala pa nahitabo ang shooting incident sa usa ka tunghaan sa Tacloban City.
Matod sa City Information Office, usa ka public hearing ang gipahigayon niadtong Huwebes, Hulyo 2, nga gitambongan sa mga representante gikan sa mga tunghaan, barangay, ug mga ahensya sa kagamhanan aron mohatag og mga rekomendasyon ug mas mapalambo pa ang gisugyot nga lakang sa dili pa kini aprobahan.
Giingon ni Cuizon nga nakadawat og positibong feedback ang gisugyot nga ordinansa gikan sa mga partisipante sa public hearing. Dugang sa Information Office nga ang maong ordinansa nahiuyon sa inisyatiba ni Mayor Ma. Cynthia “Cindi” Chan sa pagpalig-on sa mga panalipod alang sa mas luwas, mas inclusive, ug bully-free nga mga tunghaan ug komunidad sa dakbayan sa Lapu-Lapu.
Tinguha sa gisugyot nga ordinansa nga palig-onon ang mga lakang batok sa pisikal ug online bullying sa Lapu-Lapu, dungan sa pagsagop sa nasudnong mga polisiya ug lagda sa mga nasyonal nga ahensya, ug pagtukod og mga mekanismo alang sa pagpugong, pag-report, pag-abag, ug silot sa mga makalapas.
Ang maong dokumento naglatid og komprehensibong framework nga nagpahiuyon sa nasudnong mga balaod—sama sa Anti-Bullying Act of 2013 ug Safe Spaces Act—ngadto sa lokal nga kagamhanan.
Tinguha usab niini nga i-institutionalize ang sistema aron “mapugngan, marespondehan, ug mawagtang” ang tanang porma sa bullying ug cyberbullying, pinaagi sa pakig-alayon sa lokal nga mga awtoridad ug mga hingtungdang ahensya.
Tumong niini nga mapanalipdan ang kahimsog sa pangisip (mental health) ug dignidad sa tanang residente pinaagi sa paghatag og klarong agianan alang sa suporta sa biktima ug tulubagon sa institusyon.
Gipasiugda sa anti-bullying ordinance ang pagtukod og aktibong hotline alang sa pag-report sa mga insidente sa bullying ug ang paghimo og mga anti-bullying policy sa mga kompanya sulod sa dakbayan sa Lapu-Lapu.
Matod ni Cuizon, ang sugyot sa pag-classify sa mga establisemento sumala sa gidaghanon sa ilang mga empleyado maoy usa sa mga rekomendasyon nga gipadayag atol sa public hearing, samtang iyang gipasabot nga ang maong lakang naglakip sab sa bullying sa mga hamtong (adult-to-adult) sa mga kompanya ug uban pang trabahoan.
Gidili usab sa gisugyot nga balaod ang bullying sa publiko ug pribadong mga dapit ug kalihokan, lakip na sa mga pampublikong parke, kadalanan, ug mga transport terminal. / DPC