Ang kontrobersiya sa “ghost project” sa Barangay Manipis, Dakbayan sa Talisay nasayran sa dihang nadiskobrehan sa mga trail riders ang usa ka tarpaulin kabahin sa description sa P49 milyones nga proyekto sa dalan apan walay nakita nga konstruksyon.
Ang ilang nadiskobrehan gikuhaan og video nga daling nikatap sa internet, nga nakakuha og pagduda ug pagsaway gikan sa mga netizen.
Si Talisay City Mayor Gerald Anthony “Samsam” Gullas diha-diha dayon nangayo og katin-awan gikan sa Department of Public Works and Highways (DPWH) niadtong Biyernes, Septiyembre 26, 2025, nga iyang gikompirmar nga maoy implementing agency sa proyekto.
Gipasabot niya nga ang local government unit (LGU) walay labot sa pagpatuman niini.
Dugang niya, ang proyekto kasamtangang gisuspinde tungod sa pagkapakyas sa mga proponent sa pagsunod sa pipila ka mga rekisitos, lakip na ang Environmental Compliance Certificate (ECC) ug ang Protected Area Management Board (PAMB) permit gikan sa Department of Environment and Natural Resources (DENR).
Gihisgotan usab niya nga adunay mga isyu sa road right of way nga kinahanglan husayon sa dili pa hingpit nga mapatuman ang proyekto.
Bisan pa, si Gullas nagpahayag og kabalaka nga ang Talisay City LGU wala mapahibalo bahin sa kasamtangan nga pagsuspenso sa proyekto.
Midugang siya nga samtang gisuportahan sa kagamhanan sa siyudad ang panginahanglan sa usa ka alternate road nga magsilbing loop kung adunay pagdahili sa yuta sa Manipis road, ang publiko angayan nga hatagan og katin-awan.
Gipadayag ni Gullas ang kabalaka bahin sa tarpaulin sa lugar, nga nagpakita gihapon sa orihinal nga Disyembre 7, 2024 nga completion date, bisan gi-suspinde na kini.
“I just expressed my concern earlier that if a project is suspended, they should also indicate it on the tarpaulin, especially since a projected completion date is posted so that the public will be informed and given clarity,” matod ni Gullas.
Ang proyekto, nga gidumala sa QM Builders, gisugdan niadtong Mayo 13, 2024.
Gipundohan kini ubos sa Convergence and Special Support Program – Basic Infrastructure Program sa DPWH, nga adunay total allocation nga P49 milyones.
DI GHOST PROJECT
Sa interbyu sa XFM Cebu 88.3, si Engr. Leslie Anthony Molina, district engineer sa DPWH Second Engineering District, mikompirmar nga ang proyekto dili usa ka “ghost project.”
Gipasabot niya nga ang trabaho gisuspenso human nasugatan sa ahensya ang mga legal nga mga babag.
“We only saw the issues with the right of way and the permits once we brought the equipment to the site,” matod ni Molina.
Gipasabot niya ang mga isyu sa mga tag-iya sa yuta subay sa gisugyot nga alignment ug mga clearances gikan sa mga ahensya sa gobyerno.
Gipasabot niya nga tungod kay ang proyekto nahimutang sulod sa Central Cebu Protected Landscape (CCPL), ang DPWH kinahanglan una nga makakuha og ECC ug pag-uyon gikan sa PAMB sa dili pa ipadayon ang trabaho.
Gipasabot ni Molina nga kon makuha na nila ang clearance gikan sa CCPL, dad-on dayon kini sa Protected Area Management Board.
Dugang niya, gihunong pa nila ang proyekto apan nagpadayon sila sa pagkuha og mga permit gikan sa CCPL ug PAMB.
Kung madawat na nila ang clearance, mahimo na nilang ipadayon ang proyekto.
Giklaro usab ni Molina nga ang P49-milyones nga budget wala pa magasto, gawas sa 15 porsiyento nga mobilization fund nga na-release na sa kontraktor.
Ang proyekto sa pag-abli sa dalan nagtumong sa pagkonektar sa Sitio Campinsa ngadto sa Barangay Manipis, nga maghimo og alternate route paingon sa Naga Valley Industrial Zone agi sa Linao-Cantabaco Road.
Ang alternate route giisip nga importante, ilabi na tungod kay ang dalan sa Manipis kanunay makasinati og pagdahili sa yuta atol sa kusog nga pag-ulan.
Gipasiugda ni Gullas nga giila sa LGU ang importansya sa proyekto apan giinsister nga ang DPWH kinahanglan og mas klaro nga pagpahibalo sa publiko kung ang mga proyekto malangan o suspindedo aron malikayan ang mga dili pagsinabtanay. / CDF