Gisubli ni Cebu City Councilor Michelle Abella-Cellona ang iyang panawagan alang sa tibuok siyudad nga pagsagop sa Wolbachia method isip dugang himan sa pagsumpo sa dengue, taliwala sa nagpadayon nga mga kaso base sa labing ulahing datos bisan pa man sa mga paningkamot sa paglikay niini.
Sa usa ka privilege speech niadtong Martes, Enero 20, 2026, si Cellona niingon nga ang dengue nagpadayon sa pag-apekto sa mga pamilya ug naghatag og kabug-at sa sistema sa panglawas, ilabi na panahon sa ting-ulan. Nanawagan siya alang sa usa ka “science-based” ug preventive nga pamaagi aron mokumpleto sa kasamtangang mga lakang.
Sa pagkutlo sa datos gikan sa Department of Health (DOH), giingon ni Cellona nga 62,313 ka kaso sa dengue ang natala sa tibuok nasod gikan sa Enero 1 hangtod Marso 1, 2025, mas taas kaysa sa susamang panahon sa miaging tuig.
Gipakita sab niya ang sayong mga numero sa DOH nga adunay 28,234 ka kaso niadtong Pebrero 1, 2025, nga nisaka og 40 porsiyento itandi sa miaging tuig.
Alang sa Dakbayan sa Sugbo, gipadayag ni Cellona nga ang City Health Department (CHD) nakatala og 701 ka impeksyon sa dengue gikan sa Enero hangtod Abril 2, 2025, kapin sa doble sa susamang panahon sa 2024.
Gikan sa Enero hangtod Septiyembre 6, 2025, ang mga kaso sa dengue sa siyudad niabot og 1,516, lakip ang pito ka mga namatay.
Matod ni Cellona, ang kagamhanan sa dakbayan padayong nagsuporta sa 4S strategy sa DOH, apan nagpabilin nga hagit ang pagtakod sa dengue.
Iyang gisugyot ang Wolbachia method nga naglangkob sa pagpasulod sa Wolbachia bacteria ngadto sa mga lamok nga Aedes aegypti.
Kini makapaminos sa abilidad sa lamok sa pagpasa sa virus sa dengue.
Sumala sa World Mosquito Program, kini nga pamaagi dili “genetic modification” ug mahimong magpadayon sa iyang kaugalingon kon matukod na sa komunidad.
Base sa research nga napatik sa New England Journal of Medicine, ang maong pamaagi nagpakita og 77 porsiyento nga pagkunhod sa kaso sa dengue ug 86 porsiyento nga pagkunhod sa mga naospital tungod sa dengue sa mga dapit diin kini gipatuman.
Nanawagan ang konsehal alang sa usa ka lokal nga “implementation roadmap,” mga pilot barangay, briefings sa komunidad, monitoring, ug suporta sa budget.
“I respectfully urge that we treat the Wolbachia method not as a replacement for current dengue control but as a complementary long-term layer of protection, particularly in high-risk urban barangays where outbreaks recur,” matod ni Cellona. (EHP)